نرم‌افزار در برابر حملات شناخته شده مقاوم باشد(Meuter, 2013).
نرم‌افزار بایستی به‌صورت ماژول‌های مستقل پیاده‌سازی شده باشد تا در صورت آسیب دیدن هر یک از ماژول‌ها، بتوان آسان و سریع و بدون تأثیر در عملیات دیگر ماژول‌ها آن را اصلاح کرد. در صورت در دسترس بودن کد، باید کد نرم‌افزار مرور امنیتی شود.
باید نرم‌افزار مود ارزیابی و تست نفوذ قرار گیرد(Meuter, 2013).
۲-۱-۴-۹-۶مدیریت امنیت
منظور از مدیریت امنیت، وجود امکاناتی در نرم‌افزار است که بتوان امنیت را مدیریت کرد. اگر این بخش وجود نداشته باشد، در صورت بروز مخاطرات سازمان نمی‌­تواند آن مخاطرات را مدیریت کند یا از بروز مجدد آن جلوگیری کند. می‌­توان این مشخصه‌­ها را برای مدیریت امنیت توسط نرم‌افزار متمرکز ذکر کرد:
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

باید بتوان سطوح دسترسی را به‌طور مناسب مدیریت کرد.
باید نرم‌افزار شامل بخش‌­های مانیتورینگ^[۱۷] برای اعلام هشدار حمله احتمالی باشد(Meuter, 2013).
۲-۱-۴-۱۰ مشکلات خودپردازها
تصور شخصی که در پشت یک دستگاه خودپرداز بانک نشسته است و مرتبا پول دستگاه را کنترل می‎کند تا مراجعان با پیغام منفی مواجه نشوند، هر چند در عرصه فناوری خویش خدمت جهان یک تصویر بدیع و تا اندازه زیادی طنزآمیز به شمار می‎آید اما در واقع تصویری حقیقی از کاری است که امروز در بسیاری از بانک‎های ایرانی معمول شده است. همه روزه شاهد نارضایتی تعداد زیادی از مشتریانی هستیم که با عصبانیت کنار دستگاه‎های خودپرداز ایستاده اند، دستگاه‎هایی که یا خوب کار نمی‎کند یا به شبکه متصل نیست، یا قادر به برقراری ارتباط با بانک نمی‎باشد و … . نبود آموزش‎های کافی در زمینه استفاده از خدمات فناوری خویش خدمت، کیفیت پایین دستگاه‎ها و کارت‎های الکترونیکی بانکی، توجه نکردن به استانداردهای توسعه خدمات فناوری خویش خدمت، رفع نکردن به موقع نقص موجود در سیستم و دستگاه‎ها و غیره، همه و همه از جمله مواردی است که موجب نارضایتی مشتریان و گرایش آنان ‎می‎شود که خدمات بهتری ارائه می‎دهد.از سوی دیگر ابلاغ بخشنامه‎هایی در مورد پرداخت حقوق کارکنان و بازنشستگان در قالب حساب‎های خودپرداز نه تنها نمی‎تواند به فراگیر شدن و فرهنگ سازی برای فناوری خویش خدمت کمکی کند، بلکه باعث اتلاف وقت بیشتر مشتریان پشت دستگاه‎های خودپرداز^[۱۸]، اصطکاک این دستگاه‎ها و بی اعتمادی مردم نسبت به این شیوه بانکداری خواهد شد. مدیران بانک‎های خصوصی در این باره می‎گویند: تمامی‎قوانین و مقررات و دستورالعمل‎های کلان مورد نیاز اجرای پول الکترونیکی در کشور از سوی دولت و بانک مرکزی ابلاغ شده است و قوانین باقی مانده را هر بانکی متناسب با نوع عملکردی که دارد می‎تواند در داخل مجموعه تدوین و اجرا کند؛ هرچند که هنوز قوانین و مقرراتی که باید در نظام قضایی اجرا شود و مورد استناد قاضی قرار گیرد، ناقص است و هنوز یک قانون واحد برای رسیدگی به این امر وجود ندارد.گفته می‎شود که زیرساخت‎های حقوقی بین بانک‎ها هنوز شفاف نشده است و رسیدی که از سوی دستگاه‎های خودپرداز به کاربران ارائه می‎شود از آنجایی که مهر و امضا ندارد، قابل استناد نیست و جایگاه حقوقی ندارد. برخی دیگر از فعالان حوزه تجارت الکترونیکی معتقدند: در شبکه شتاب، سرویس بازگشت پول به حساب کاربر وجود ندارد و در حال حاضر انصراف از خریدی که پرداخت آن از طریق شبکه شتاب صورت گرفته است، امکان پذیر نیست.کارشناسان معتقدند در کشور ما بانکداری الکترونیکی در حد خودپردازها پیشرفت کرده است، در حالی که در بانکداری الکترونیکی وضعیت ایده آل زمانی به وجود خواهد آمد که تعداد خودپردازها به صفر برسد. چرا که نباید در این نوع بانکداری به پول نقد دسترسی داشته باشیم، بلکه تمامی‎نیازها باید از طریق کارت و دستگاه‎های فروش^[۱۹] ‎تأمین شود. به عبارتی گفته می‎شود دستگاه‎های خودپرداز آخرین حلقه از زنجیره پول الکترونیکی است، در حالی که در کشور ما اولین حلقه محسوب می‎شود.(Meuter, ‎۲۰۱۳).
۲-۱-۴-۱۱ کارت‎های اعتباری بین المللی
تصور عمومی‎در دنیای امروز از خدمات فناوری خویش خدمت استفاده از کارت‎های اعتباری در همه جا و همه وقت است. اما در حال حاضر در ایران به دلایل مختلف که یکی از آن‎ها مسئله تحریم‎هاست، هنوز از کارت‎های اعتباری که قابلیت استفاده جهانی داشته باشد خبری نیست. البته هم اکنون بانک مرکزی ایران با همکاری یک بانک اروپایی طرحی آزمایشی را در دست اجرا دارد که کارت‎های صادر شده از سوی بانک‎های خارجی به جز بانک‎های آمریکایی و رژیم صهیونیستی در ایران قابل استفاده خواهد بود. در مرحله دوم پیش بینی شده است که شهروندان ایرانی از بانک‎های داخلی تقاضای کارت‎های اعتباری بین المللی کنند و با تضمین بانک‎های ایرانی، کارت بین المللی برایشان صادر شود تا از مزایای آن در کشورهای دیگر استفاده کنند.(Meuter, 2013).
۲-۱-۴-۱۲ کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت
کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت^[۲۰] ‎: زِتهامل ^[۲۱](۲۰۰۴) کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت را بعنوان ” بستری که خرید، فروش و تحویل کارا و اثربخش کالاها و خدمات از یک وب سایت را تسهیل میکند” تعریف کرده است (زاهدی و بی نیاز ،۱۳۸۷).
ابعاد کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت مطابق با مدل ساهادو و پورانی^[۲۲] ‎شامل کارآیی ^[۲۳]، اجرا^[۲۴] ، دسترسی سیستم^[۲۵] ‎و حریم^[۲۶] ‎می‎باشد.
کارایی: سهولت و سرعت دسترسی و استفاده از سامانه‎های فناوری خویش خدمت.
اجرا: اندازه ای از تعهدات که توسط سامانه‎های فناوری خویش خدمت اجرا می‎شود.
دسترسی سیستم: عملیات فنی صحیح و موجود سامانه‎های فناوری خویش خدمت.
حریم: درجه ی ایمن بودن سامانه‎های فناوری خویش خدمت و حفظ اطلاعات مشتری.(Sahadev, purani, 2008).
رضایت فناوری خویش خدمت: میزان رضایت مشتری از پشتیبانی برای دریافت و ارسال سفارش‎های کالا یا خدمات، خدمات پس از فروش، بهای کالا یا خدمات، کیفیت مطالب وب سایت، سرعت وب سایت، قابلیت اعتماد به وب سایت، سهولت استفاده از وب سایت، امنیت مالی و حفظ اسرار شخصی (بیکزاد و مولوی ، ۱۳۸۹).
اعتماد^[۲۷] : معمولا اعتماد را کاهش ریسک و عدم پیش بینی و ارتباط بین این دو می‎نامند (نوروزی و سریع القلم،۱۳۸۸).
وفاداری^[۲۸] : وفاداری مشتری، باور و طرز تلقی مشتری از خدمات فناوری خویش خدمت است که در آن مشتری سعی دارد رفتاری مبتنی بر استفاده ی مجدد و مکرر از این سرویس‎ها داشته باشد (وحدت و مولایی نجف آبادی،۱۳۸۸).
۲-۱-۴-۱۳ شناسایی و بهبود کیفیت تکاملی خدمات فناوری خویش خدمت
برمبنای مدل برنامه‏ ریزی و سامانه مدیریت تکاملی کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت، ابتدا ضعف کیفی در سطوح ارائه خدمات و عوامل آن در هر چرخه نظیر ضعف در ادراک و فهم نیازهای واقعی مشتریان، ضعف در طراحی خدمات،نقص در فرآیندها و جریانات ارائه خدمات،نقص در بهره برداری مشتریان از خدمات یا کیفیت غیرقابل رقابت در مقایسه با خدمات مشابه رقبای هم کسب و کار شناسائی می‎گردد، سپس فرایند بهبود کیفی پس از اتخاذ کارشناسانه راه‏حل‏های بهبودطلب با توجه به موجودیت‎های کیفیت‏سنجی شده و اهداف کیفی تعیین شده، شکل می‎گیرد. مستندسازی جنبه‏ها و وجوه اصلاحی و تدوین نتایج قابل برآورد ناشی از اصلاحات که در گام نهائی به جهت رعایت ضوابط بلوغ کیفی مورد نظر صورت می‎گیرد مستلزم فاصله‏سنجی نتایج اصلاحات اعمال شده با اصلاحات دوره پیشین و ثبت و بررسی آنها جهت گسترش عمقی یا سطحی آنها طی بازه‎های زمانی و در نهایت سنجش موجودیت‎های اصلاح شده و استخراج ابعاد اصلاح در این مرحله در قیاس با مراحل قبلی است.(Meuter, 2013).
۲-۱-۴-۱۴ ابعادی از کیفیت خدمات فناوری خویش خدمت
در یک دسته بندی معتبر خواسته‎های مشتری در قالب کیفیت مورد انتظار از سه طبقه یا لایه تشکیل شده اند و تحقیق هر یک از این لایه‎های کیفی به شرط تحقق لایه کیفی ‎پیشین در افزایش رضایت مستمر مشتری موثر است این لایه‎ها عبارتند از:
کیفیت پایه (Basic Quality): اینها مقادیر کمینه ای هستند که از ایجاد عدم رضایت جلوگیری ‏می‏کنند. برخی از این موارد از گونه ایمنی، پایایی و دوام محصول هستند. این خواسته‏ها تلویحی است و مشتری فرض می‎کند که این خصوصیات در محصول لحاظ شده‏اند.( Eric& Nilsson, 2007).
کیفیت کارائی (Performance Quality): ‎مبیّن گروهی از خواسته‏های مشتریان هستند که الزامات عملکردی محصول را تشکیل می‏دهند و برآورده نساختن آنها موجب نارضایتی مشتریان می‎شود.
( Eric& Nilsson, 2007).
کیفیت انگیزشی (Excitement Quality): ویژگی‎هایی است که تا قبل از ارائه خدمت به صورت یک نیاز و یا خواسته از دید مشتری پنهان است. در نتیجه برآورده نشدن ‏آنها عدم رضایت مشتری را سبب نمی‏شود، لیکن برآورده ساختن آن توسط تولیدکننده محصول سبب رضایت محسوس مشتری می‏گردد. ویژگی این خواسته‎ها این است که هر چند از طرف مشتری بیان نمی‏شوند، ولی در صورت شناسائی، طراحی و ارائه آنها، واجد مزیت‏های رقابتی برای خدمت مورد نظر است.
سیر تحولات خواسته‏های مشتریان به گونه‏ای است که ارائه ویژگی‏های کیفی انگیزشی بعد از مدتی آنها را به ویژگی‏های عملکردی و حتی اساسی تبدیل می‏کند. بنابراین، سازمان بایستی در چرخه‏ی رضایت مشتری همواره پویائی داشته باشد و همگام با نوآوری‏ها، در برآورده ساختن نیازهای انگیزشی و همچنین تکوین خواسته‏های انگیزشی جدید بکوشد. ( Eric& Nilsson, 2007).
۲-۱-۴-۱۵ معیارها و شاخص‎های کیفیت سنجی خدمات فناوری خویش خدمت
توصیف دقیقی از واژه «کیفیت» دشوار و مبهم است و معمولاً به کلیه ویژگیهایی که برطرف کننده نیازهای مشتری می‎باشد، کیفیت اطلاق می‌گردد. هر خدمتی که تأمین‌کننده نیازهای مشتریان باشد، خدمتی با کیفیت است. تعریف و سنجش کیفیت خدماتی که دارای ماهیت فیزیکی نیستند کاری دشوار است و این دشواری ناشی از ابعاد و ویژگی‏های خاص خدمات است. ابعاد کیفیت، عواملی هستند که انتظارات و نیازهای مشتریان در آن ابعاد گنجانیده می‎شود. “پاراسورامان”، “زتامل” و “دیوید گاروین” هرکدام ابعاد مختلفی را جهت استقرار مدیریت کیفیت بیان کرده اند که در جدول زیر برخی موارد متفاوت آنها درج شده است:

پیشنهاد دهنده

ابعاد کیفیت

شرح ابعاد کیفیت

پاراسورامان
Parasuraman

ملموس‎ها ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ (Tangibles)

تأسیسات فیزیکی، ابزار، ماشین آلات، کارکنان، مسیرهای ارتباطی

قابلیت اتکاء ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ (Reliability)

در همین راستا مطالعاتی مشابه در کشور ترکیه توسط حبیبه ساهین و همکاران در سال ۲۰۰۹ بر روی ۱۵۰ بیمار همودیالیزی با هدف بررسی وضعیت تغذیه­ای انجام شد. یافته­های این پژوهش نشان دهنده این بود که اکثریت بیماران ساکن در روستا و حومه شهر سوءتغذیه متوسط داشتند (۲/۵۹%) و ارتباط معنی­داری بین محل سکونت بیماران ونمره SGA وجود داشت( ۰۰۱/۰P<).
(۴۱). در مطالعه خشکناب و کشاورز نیز در سال ۱۳۷۵ بر روی ۶۸ بیمار همودیالیزی در بیمارستان­های تهران نیز ارتباط معنی­داری بین محل سکونت و وضعیت تغذیه­ای بیماران یافته شد( ۰۰۳/۰P<)(70) .
همچنین این جدول نشان می دهد که بین وضعیت مسکن بیماران همودیالیزی و نمره SGA ارتباط معنی­دار آماری وجود نداشت( ۰۲۵/۰P<). اکثریت بیمارانی که وضعیت تغذیه ای طبیعی داشتند دارای منزل استیجاری بودند (۱/۲۸%). و نیز اکثریت بیمارانی که سوتغذیه شدید داشتند دارای منزل شخصی بودند (۵/۱۷%). در حالیکه در مطالعه الهربی(۳۹)، کلانترزاده و همکاران(۴۳)، تاییم و همکاران(۱۶) ارتباط معنی­داری بین وضعیت تغذیه و وضعیت مسکن بیماران یافت شد. به اعتقاد این محققین، بیماران دیالیزی جهت درمان بیماری و تأمین هزینه های درمانی، بهداشتی و تغذیه­ای خود هزینه­ های گزافی را متحمل شده و با مشکلات اقتصادی فراوانی روبرو می­شوند، بنابراین داشتن منزل شخصی تا حدودی از مشکلات و نگرانی­های مالی آنان کاسته و آنها را در تأمین منابع مالی نیازهای درمانی و تغذیه­ای یاری می­رساند(۷و۲۱و۹۰). شاید این تفاوت یافته مربوط به دلایلی چون افزایش فرهنگ غذایی بیماران در استان گیلان و توجه بیشتر آنان به تغذیه خود و یا سکونت استیجاری افراد در مناطق شهری با وجود داشتن منزل شخصی در روستاها جهت استفاده از امکانات رفاهی شهری و یا نوع بافت روستایی در این استان و نزدیک بودن روستاها به شهر باشد. در نتیجه این مسئله نمی تواند بازگو کننده شرایط اقتصادی نامطلوب و عامل موثر در ابتلا بیماران به سوءتغذیه باشد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

این جدول نشان دهنده ارتباط معنی دار آماری بین وضعیت زندگی و نمره SGA بود. بطوریکه بیمارانی که با همسرو فرزندان خود زندگی می­کردند به میزان بیشتری نسبت به سایر گروه­ ها به سوتغذیه شدید مبتلا بودند و افرادی که تنها زندگی می کردند کمتر دچار سوءتغذیه شدید بودند ( ۰۰۰/۰P=). این نتایج با یافته های مطالعه ی الهربی مطابقت دارد . این مطالعه در عربستان با هدف بررسی وضعیت تغذیه­ای بیماران همودیالیزی با بهره گرفتن از ابزار SGA نشان داد با افزایش تعداد افرادی که بیمار با آنها زندگی می­ کند، سوءتغذیه نیز شدّت پیدا می­کرد( ۰۰۳/۰P<) (39).
نتایج مشابه در مطالعات تاییم و همکاران(۱۶)، جاناردهان و همکاران(۱۲)، پورنیازی و همکاران(۱۸) نیز یافت شد. این محققان معتقدند بیمارانی که تنها زندگی می­ کنند به دلیل نداشتن عوامل تنش­زا مانند مسئولیتهای اقتصادی یا مالی به میزان بیشتری امکان توجه به خود را داشته و از وضعیت تغذیه ای بهتری برخوردارند.
همچنین جدول شماره۳ بیانگر این است که اکثریت بیمارانی که سوءتغذیه­ خفیف تا متوسط داشتند در گروه بیمارانی با درآمد زیر ۰۰۰/۵۰۰ تومان بودند(۶۷%) و با افزایش درآمد تعداد بیمارانی که از شرایط بهتر تغذیه ای برخوردار بودند بیشتر می شد، بطوریکه با درآمد بین ۰۰۰/۵۰۰ تا ۰۰۰/۰۰۰/۱تومان، ۷/۲۱ درصد از واحدهای پژوهش تغذیه طبیعی داشتند. هر چند این تفاوت از نظر آماری معنی دار نبود(۶۴۲/۰P<). این یافته مشابه نتایج مطالعات الهربی، تاپی والا و همکاران و اصحابی و همکاران بود که نشان دادند با داشتن درآمد پایین بیماران بیشتر دچار سوءتغذیه شدید می شدند(۱۷و۳۹و۵۳). به اعتفاد این پژوهشگران سلامت جسمی و ذهنی لازمه ی کسب در آمد و اشتغال به کار است . بنابراین بدیهی است بیمارانی که عملکرد جسمی و شناختی بالاتری دارند در آمد بالاتری نیز داشته باشند. از طرف دیگر ، اشتغال و درآمد کافی می ­تواند به حفظ سلامت فرد کمک نماید. زیرا
وضعیت اقتصادی مطلوب بیماران موجب سهولت دسترسی آنها به سیستم­های خدمات بهداشتی درمانی شده و امکان مراقبت بهتر و تأمین تغذیه مطلوب را برایشان فراهم می­ کند. بنابراین بیماران با درآمد بالاتر دغدغه­ های مالی کمتر داشته و درگیری­های روحی- روانی و جسمی کمتری برای تأمین مخارج سنگین درمان و تغذیه خود خواهند داشت(۷و۵۴و۹۰). بهبود وضعیت تغذیه ای بیمار دیالیزی تا حدود زیادی به داشتن برنامه غذایی مناسب و استفاده از مواد غذایی مقوی و مناسب ارتباط دارد که تأمین آنها به وضعیت اقتصادی مطلوب بیمار بستگی دارد(۹۱). وضعیت اقتصادی نامناسب ممکن است دسترسی بیمار به امکانات تغذیه­ای مناسب را محدود نماید(۹۲) . پژوهشگر معتقد است که با افزایش درآمد به علت ایجاد امنیت مالی و درگیری کمتر با تنیدگی­های ناشی از مشکلات اقتصادی، فرد از وضعیت تغذیه­ای بهتری برخوردار می­ شود. افراد با درآمد کمتر از ۵۰۰ هزار تومان به احتمال بیشتری اشتغال به کار مناسب و پر­درآمد ندارند و دسترسی کمتر به سیستم­های حمایتی دارند.
اطلاعات این جدول بیانگر این است که اکثریت بیمارانی که سطح تحصیلات همسر آنها دیپلم و بالاتر (۳/۳۳%) و کارمند (۳/۳۳%) بود، بیشتر از سایر بیماران وضعیت تغذیه طبیعی داشتند و نیز بیمارانی که همسرانشان بی­سواد (۵/۱۷%) و شغل آنها کارگر بود (۹/۱۳%)، بیشتر در معرض سوء­تغذیه شدید بودند. هرچند بین سطح تحصیلات همسر و اشتغال همسر و نتایج بدست آمده از ابزار SGA، ارتباط معنی­داری یافت نشد ( ۰۲۴/۰P<) و ( ۸۱۶/۰P<).
در همین راستا مطالعه­ ای که توسط استوجانویک^[۶۴] در سال ۲۰۰۸ در کشور صربستان با هدف بررسی تاثیر تغذیه بر مرگ و میر بیماران همودیالیزی بر روی ۱۹۷ بیمار همودیالیزی انجام گرفت، نشان داد بیمارانی که سطح تحصیلات همسر آنها پایین بود، وضعیت سوءتغذیه در آنها شدید تر بود و اختلاف معنی­داری با سایر گروه ها که سطح تحصیلات بالاتری داشتند وجود داشت( ۰۰۱/۰P<)(89). در مطالعه ی دیگری، دسبرو^[۶۵] و همکاران در سال ۲۰۱۱ در استرالیا بر روی ۶۰ بیمار همودیالیزی با هدف بررسی وضعیت تغذیه­ای بیمادان همودیالیزی با بهره گرفتن از ابزار SGA نشان دادند که بیمارانی که دارای همسران بیکار و یا کارگر بودند شرایط سخت تغذیه­ای داشته و بیشتر در معرض سوء­تغذیه بودند (۶۵%)(۸۸). مطالعاتی که در هندوستان و اردن و ترکیه انجام شد نیز نتایج مشابه­ای با این یافته داشتند (۱۲و۱۶و۴۱و۴۸).
این محققان معتقدند که تحصیلات بالاتر همسر می ­تواند با وضعیت اجتماعی و اقتصادی بالاتری همراه بوده در نتیجه امکانات تغذیه­ای بهتری را نیز فراهم می­نماید. از طرفی دیگر نیز همسران با تحصیلات بالاتر با نگرش و شناخت متفاوتی با مشکلات روبرو شده و توانایی بالاتری در مواجهه با مشکلات جسمی، درمانی و تغذیه­ای همسران بیمارشان خواهند داشت، دانش بیشتر در رابطه با مراقبت­های تغذیه­ای، درک بهتر از وضعیت تغذیه­ای را به دنبال می ­آورد که تمامی این موارد به بهبود وضعیت تغذیه­ای آنها کمک خواهد کرد(۴۷و۹۱و۹۳).
اطلاعات جدول شماره ۳ نشان می دهد که اکثریت بیمارانی که سوء تغذیه شدید داشتند، عضویت در انجمن حمایت از بیماران کلیوی نداشتند (۶/۲۰%) و در مقابل اکثریت بیمارانی که عضو انجمن حمایت از بیماران کلیوی بودند به سوء­تغذیه خفیف تا متوسط مبتلا بودند (۵/۶۷%) اما آزمون کای اسکوئر تفاوت معنی داری بین عضویت بیماران در انجمن حمایت از بیماران کلیوی و وضعیت تغذیه ای، نشان نداده است ( ۱۸۸/۰P<). در مطالعه اصحابی و همکاران نیز در سال ۲۰۰۸ ارتباط آماری معنی داری بین عضویت در انجمن حمایت از بیماران کلیوی و نتایج SGA وجود نداشته است(۱۷). این یافته نشان دهنده آن است که احتمالا انجمن حمایت از بیماران کلیوی، برنامه ریزی منسجم ودقیقی جهت ارائه کمک­های مالی، آموزش و پی­گیری­های متعدد نداشته و نتوانسته است شرایط بهتری جهت رفع نیاز های بهداشتی و تغذیه­ای بیماران ایجاد نماید تا بدین طریق وضعیت تغذیه­ای بیماران را به سوی بهتر شدن ارتقاء دهد. در مطالعه­ ای در رومانی در سال ۲۰۰۷ بر روی ۱۴۹ بیمار همودیالیزی با هدف بررسی وضعیت تغذیه­ای با بهره گرفتن از ابزار SGAمشخص گردید بیماران تحت حمایت پوشش سازمان­ها و ارگان­های حمایت از بیماران کلیوی، سازگاری بیشتری با شرایط بیماری داشته و در نتیجه وضعیت تغذیه­ای مطلوب­تری داشتند. همانطور که تایلور^[۶۶] می نویسد: برخورداری از سیستم­های حمایت اجتماعی در زمان ابتلا به یک بیماری می ­تواند تأثیر بسزایی بر سلامت فرد داشته باشد(۹۴).
جدول شماره ۴ نشانگر توزیع فراوانی وضعیت تغذیه­ای بیماران با بهره گرفتن از ابزار SGA بر حسب عوامل درمانی مرتبط با وضعیت تغذیه ای می باشد. این جدول در زمینه تغییرات وزن در طی ۶ ماه گذشته نشان می­دهد که اکثریت بیماران همودیالیزی (۶/۷۸%) که تغییر در وزن آنها دیده نمی­شد، وضعیت تغذیه­ای طبیعی داشتند. اکثریت بیمارانی که تغییرات وزن آنها به صورت کاهش بیش از (۱۵%) بود به میزان بیشتری (۸۰%) دچار سوء­تغذیه شدید بودند و نیز اکثریت بیمارانی که که سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند، کاهش وزن کمتر از (۵%) در طی ۶ ماه گذشته داشتند(۱/۷۷%) و ارتباط معنی­داری بین کاهش وزن که در ۶ ماه گذشته و وضعیت تغذیه­ای بیماران وجود داشت ( ۰۰۰/۰P=). این یافته­ ها در راستای مطالعه­ دسبرو و همکاران در سال ۲۰۱۱ در استرالیا بود که بر روی ۶۰ بیمار همودیالیزی انجام و وضعیت تغذیه­ای آنها با بهره گرفتن از ابزار SGA مورد بررسی قرار گرفت. طبق نتایج این مطالعه ۸۰ درصد از بیماران وضعیت تغذیه ای طبیعی و ۲۰ درصد از آنها سوء­تغذیه متوسط داشتند و سوء­تغذیه شدید بین بیماران مشاهده نشد، اما ارتباط معنی داری بین نمره SGA و درصد کاهش وزن در طی ۶ ماه گذشته به­دست آمد (۰۰۱/۰P< و۵۶/۰ r=). اکثریت بیمارانی که سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند ( ۹/۵۹%)، کاهش وزن (۱۰-۵%) و بیمارانی که به نظر وضعیت تغذیه­ای بهتری داشتند (۷۲%)، تغییراتی در وزن طی ۶ ماه گذشته نداشتند(۹۱). مطالعه­ ای دیگر درصربستان که وضعیت تغذیه­ای ۱۹۷ بیمار همودیالیزی را با بهره گرفتن از ابزار SGA-DMS مورد بررسی قرار داد، نشان داد که ۸/۸۷ درصد از بیمارانی که سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند در طی ۶ ماه گذشته کمتر از۵ درصد کاهش وزن داشتند و نیز ۳/ ۵۲ درصد از بیمارانی که سوءتغذیه شدید داشتند نیز کاهش وزن (۱۰-۵%) داشتند و ارتباط معنی­داری بین وضعیت تغذیه افراد و کاهش وزن در طی ۶ ماه گذشته وجود داشت (۰۳/۰P< )(89).
پژوهشگران معتقدند که دلیل این یافته کاملاً مشخص خواهد بود. محدودیت­های غذایی شدید به علت عدم آگاهی از الگوهای تغذیه­ای در بیماران ESRD، خالی بودن معده به مدت طولانی، تغییر در حس چشایی و بی اشتهایی، بیماریهای همراه به ویژه بیماریهای گوارشی، بستری شدن های پی در پی در بیمارستان و تغییر عادات غذایی، کاهش دریافت غذا در روزهای دیالیز، داروهایی که منجر به سوء­هاضمه می­شوند (جذب کننده­ های فسفر و ترکیبات آهن)، دیالیز ناکافی و با کفایت پایین و نیز محدودیت­های اقتصادی و افسردگی و آزردگی های روحی باعث کاهش دریافت مواد غذایی و در نتیجه از دست رفتن چربی زیر جلدی و تحلیل عضلانی (اسکلتی، قلب و ریه) و در نهایت باعث کاهش وزن بیماران می­گردد.
جدول شماره ۴ بیانگر این بود که اکثریت بیمارانی که وضعیت تغذیه طبیعی طبق نمره SGA داشتند، سابقه پیوند داشتند (۱/۲۸%). و این در حالی بود که اکثریت بیمارانی که سوء­تغذیه شدید داشتند در گروه بیمارانی بودند که سابقه پیوند کلیه نداشتند (۴/۱۵%). و ارتباط معنی دار آماری بین سابقه پیوند کلیه و نمره SGA وجود نداشت( ۴۵۹/۰P<). این در حالی است که دیگر مطالعات با نتایج متفاوتی همراه بوده ­اند. برای مثال یافته مطالعه الهربی در عربستان نشانگر ارتباط معکوس بین وضعیت تغذیه­ای و سابقه پیوند کلیه بوده است(۳۹) و یا تاییم و همکارانش هیچ ارتباط معنی داری بین سابقه پیوند کلیه و وضعیت تغذیه­ای واحد­های مورد پژوهش خود گزارش نکرده ­اند(۱۶). شاید بتوان این تفاوت در یافته­ ها را با تأثیرگذاری دیگر عوامل بر وضعیت تغذیه ای واحدهای مورد پژوهش در مطالعات مختلف، مانند سن و یا جنسیت، مرتبط دانست. هرچند که فراوانی بسیار پایین بیماران با سابقه رد پیوند در مقایسه با گروه بدون سابقه پیوند، در مطالعه حاضر از مواردی است که تحلیل دقیق این یافته را نیازمند بررسی بیشتر می­سازد.
جدول شماره۴ بیان کننده این است که اکثریت بیمارانی که سوء­تغذیه شدید داشتند ۲ نوبت در هفته دیالیز می­شدند. از سوی دیگر اکثریت بیمارانی که ۳ نوبت در هفته دیالیز می­شدند به سوء­تغذیه خفیف تا متوسط مبتلا بودند (۹/۶۶%) بین دفعات دیالیز بیماران و امتیاز، ارتباط معنی­دار آماری وجود نداشت( ۰۷۲/۰P<). بدین ترتیب افراد با برنامه سه بار دیالیز در هفته نسبت به افراد با برنامه دو بار دیالیز در هفته امتیاز بهتری کسب کردند. هرچند که در مطالعات اندک انجام شده بین دفعات دیالیز در هفته (۱و۲و۳بار) و وضعیت تغذیه­­ای بیماران همودیالیزی، ارتباط معنی­داری بین این دو متغیر گزارش نشد. در مطالعه­ ای نیز که توسط سگال^[۶۷] و همکاران در سال ۲۰۰۹ در رومانی با هدف ارزیابی وضعیت تغذیه ای انجام شد مشخص شد بیمارانی که در هفته ۳ تا ۴ بار دیالیز می­شدند شرایط تغذیه­ای بهتری داشتند(۹۵).
چازوت^[۶۸] و همکاران در سال ۲۰۰۹ نیز در مطالعه­ مروری خود بیان کردند که افزایش تعداد دفعات و طول مدّت جلسات دیالیز منجر به تحمل بهتر جلسات دیالیز، تأثیرات مهم قلبی– عروقی همچون اصلاح فشار خون بالا، پیشگیری از هایپرتروفی بطن چپ، بهبود کسر تخلیه بطن چپ در بیماران با نارسایی قلبی، بهبود پاسخ های وازودیلاتوری و کاهش هیپوکسمی می­ شود (۹۷). اما به عقیده پژوهشگران معنی­دار نشدن تعداد دفعات دیالیز در مطالعه حاضر می ­تواند مربوط به اختلاف اندک بین ۲ و ۳ جلسه باشد. با این وجود می­توان مشاهده کرد بیمارانی که ۳ بار در هفته دیالیز می­شدند عملکرد جسمی، سلامت عمومی، انرژی و وضعیت فیزیولوژیکی و تغذیه­ای بهتری نسبت به گروه دیگر داشتند.
همچنین جدول شماره۴بیانگر این بود اکثریت بیمارانی که بیشتر از ۱ سال به بیماری کلیوی مبتلا بودند (۱۶%) و به مدت ۱۵-۱۰ سال تحت همودیالیز بودند (۲۵%)، دچار سوء تغذیه شدید بودند و این در حالی بود که اکثریت بیمارانی که کمتر از ۱ سال به بیماری کلیوی مبتلا بودند (۲/۲۹%) وضعیت تغذیه ای طبیعی و نیزاکثریت بیمارانی که به مدت ۱۰-۵ سال تحت همودیالیز بودند، سوء­تغذیه خفیف تا متوسط داشتند(۶/۶۵%). هرچند بین مدّت زمان ابتلا به بیماری کلیوی و مدت زمان همودیالیز با نمره SGA ارتباط معنی­داری وجود نداشت( ۲۰۳/۰P<) و ( ۴۴۷/۰P<).
به عقیده­ی پژوهشگران هر چه طول مدت ابتلا به بیماری و درمان با دیالیز طولانی­تر شود عوارض جسمی، روانی و اجتماعی، اقتصادی و همچنین روش درمانی تشدید یافته و بر جنبه­ های مختلف زندگی بیمار مانند وضعیت تغذیه­ای بیمار تاثیر می­ گذارد. هر چند که آزمون آماری ارتباط معنی داری بین مدت زمان دیالیز و مدت زمان ابتلا به بیماری کلیوی ونمره SGA نشان نداد(۹۳).
مطالعات حبیبه ساهین و همکاران(۴۱)، جاناردهان و همکاران(۱۲) و اصحابی و همکاران(۱۷) نیز تفاوت معنی­داری بین وضعیت تغذیه ای و طول مدت دیالیز نشان ندادند. در حالیکه طول مدت دیالیز نقش مهمی در وضعیت تغذیه ای بیماران دارد. بطوریکه انتظار می رود با افزایش مدت زمان ابتلا به بیماری کلیوی و نیز طول مدت دیالیز، وضعیت تغذیه ای بیماران نیز دستخوش تغییراتی شود. در برخی مطالعات همانند مطالعه عسگرانی و همکاران (۵۵)، نیازی و همکاران (۱۸) و تاییم و همکاران (۱۶) نشان دادند که اکثریت بیمارانی که مدت زمان طولانی­تری به بیماری کلیوی مبتلا بودند و به دنبال آن مدت زمان طولانی تری تحت دیالیز بودند نمرات بالاتری از ابزار SGA کسب می­کردند که این نشان دهنده شدت بیشتر سوء تغذیه در بیماران بود. این مسئله می ­تواند مربوط به بروز بیشتر عوارض نارسایی کلیه و درمان با دیالیز در طی زمان و نیز افزایش سن بیماران باشد. با توجه به این که اغلب بیماران با شروع دیالیز به دلیل بهبود علایم اورمی احساس بهبودی می­ کنند و تصور می کنند امکان برگشت به شرایط قبلی از نظر عملکرد کلیوی از شرایط بیماری و وضعیت تغذیه­ای خود داشته باشند اما با گذشت زمان هنگامی که زندگی خود را وابسته به دیالیز می­یابند، دچار یاس و ناامیدی می­شوند که منجر به عدم توجه کافی آنها به وضعیت تغذیه­ای آنها می­ شود(۹۷). چنانچه در مطالعه الهربی نیز بیمارانی که کمتر از یکسال از دیالیزشان می­گذشت وضعیت تغذیه­ای بهتری داشتند(۳۹).
جدول شماره ۵ که بیانگر برآورد ضریب رگرسیونی عوامل فردی-اجتماعی مرتبط با وضعیت تغذیه­ای واحدهای مورد پژوهش بر اساس مدل تعمیم یافته خطی می­باشد، نشان می­دهد که بعد از وارد کردن عوامل فردی-اجتماعی در مدل رگرسیون، در نهایت میزان تحصیلات، به عنوان عامل مرتبط با وضعیت تغذیه­ای بود، به طوری­که بیماران بی­سواد در مقابل افراد با تحصیلات دیپلم و بالاتر به طور متوسط ۱۴/۸ نمره SGA بالاتر ( ۰۰۶/۰,P< 89/36, 80/1CI= ) و بیماران با تحصیلات زیر دیپلم در مقابل بیماران با تحصیلات دیپلم و بالاتر به طور متوسط ۰۷/۳ نمره SGA بالاتر( ۰۳۱/۰,P< 52/8, 10/1CI= ) داشتند. این یافته مشابه مطالعات مارسن و همکاران در سال ۱۹۹۷ در اسپانیا با هدف تاثیر سوءتغذیه در ناخوشی و مرگ و میر بیماران همودیالیزی بود که نشان داد بیمارانی که سطح تحصیلات پایین تر و یا بیسواد بودند بیشتر از بیمارانی که تحصیلات بالاتر داشتند در معرض سوءتغذیه شدید بودند(۹۶). در نتایج مطالعات الهربی و همکاران در عربستان، عسگرانی و همکاران در تهران و تاییم و همکاران در اردن نیز یافته های مشابهی وجود داشت(۱۶و ۳۹ و ۵۵ ). پژوهشگران معتقدند که در جامعه کنونی، تحصیلات بالاتر می ­تواند با وضعیت اجتماعی و اقتصادی بالاتری همراه باشد که خود باعث توانمندی بیماران در حل مسائل بهداشتی، درمانی و تغذیه ای می شود. در مقابل، مطالعات بیشتری نشان داده­اند که سواد پایین مستقیماً با وضعیت سلامت ضعیف­تر، کمبود دانش در رابطه با مراقبت­های پزشکی، درک کمتر از اطلاعات پزشکی و تغذیه­ای، خود گزارش دهی ضعیف­تر از وضعیت تغذیه­ای، درآمد کمتر، بستری­های بیشتر و طرف هزینه­ های بیشتر برای جبران اثرات سوء آن همراه است.
نتیجه ­گیری نهایی
یافته­های پژوهش در پاسخ به سوال شماره ۱ پژوهش « وضعیت تغذیه­ای بیماران همودیالیزی بر اساس ابزار ارزیابی جامع ذهنی (تغذیه طبیعی، سوء­تغذیه خفیف تا متوسط و سوء­تغذیه شدید) » چگونه است؟
نمودار شماره ۱ که بیانگر توزیع فراوانی فراوانی وضعیت تغذیه­ای واحدهای مورد پژوهش با بهره گرفتن از ابزار SGA می باشد مربوط به هدف شماره ۱ می باشد و نشان می دهد که حدود (۹/۱۹%) بیماران همودیالیزی مراجعه کننده به بخش همودیالیز مرکز آموزشی درمانی رازی، دارای تغذیه طبیعی، (۱/۶۵%) سوءتغذیه خفیف تا متوسط و (۱/۱۵%) سوءتغذیه شدید داشتند.
در این راستا تاییم و همکاران در سال ۲۰۰۸، با مطالعه روی بیماران همودیالیزی بیمارستان­های کشور اردن نشان دادند که بر مبنای SGA حدود ( ۶۲% (بیماران به سوء­تغذیه خفیف تا شدید مبتلا هستند. به طوری که در بیمارستان های دولتی( ۵۴% ) به سوء­تغذیه خفیف تا متوسط و( ۵/۸% ) به سوء­تغذیه شدید مبتلا هستند. در حالی که در بیمارستان های خصوصی حدود( ۶۰% ) به سوء­تغذیه خفیف تا متوسط و( ۴/۱% ) به سوء­تغذیه شدید مبتلا بودند(۴۶). کورشی ^[۶۹]و همکاران در سال ۲۰۰۶، با مطالعه روی بیماران همودیالیزی بیمارستان هودینگ^[۷۰] شهر استکهلم سوئد نشان دادند که بر مبنای پرسشنامه ارزیابی تغذیه ای جامع ذهنی( SGA)، ( ۵۱% ) بیماران همودیالیزی سوء­تغذیه خفیف و( ۱۳% ) سوء­تغذیه متوسط تا شدید دارند(۴۹). در مطالعه الهربی در عربستان نیز با بهره گرفتن از ابزار SGA-7point مشخص شد که (۹/۴۵%) از بیماران دارای تغذیه طبیعی، (۸/۴۷%) از بیماران دارای سوءتغذیه خفیف تا متوسط و (۳/۶%) از بیماران دارای سوءتغذیه شدید بودند(۳۹). ). در مطالعه اصحابی و همکاران ورازقی و همکاران نیز یافته های مشابهی وجود داشت(۱۶و۱۱۷).
جداول شماره ۳، ۴ و۵در پاسخ به سوال شماره ۲ پژوهش «عوامل مرتبط با وضعیت تغذیه­ای بیماران همودیالیزی کدامند؟» که بیانگر «بررسی وضعیت تغذیه­ای واحدهای مورد پژوهش با بهره گرفتن از ابزارSGA برحسب متغیرهای فردی – اجتماعی» و «بررسی وضعیت تغذیه­ای واحدهای مورد پژوهش با بهره گرفتن از ابزارSGA برحسب عوامل درمانی مرتبط با وضعیت تغذیه ای» می باشند و نشان می دهند که از بین عوامل فردی – اجتماعی، تحصیلات، وضعیت تأهل، وضعیت زندگی، تعداد افراد خانواده و اشتغال و نمره SGA ارتباط معنی­دار آماری وجود دارد(۰۰۰/۰P=) و(۰۰۱/۰P<). و در بین عوامل درمانی مرتبط با وضعیت تغذیه­ای، بین تغییرات وزن و نمره SGA ارتباط معنی­دار آماری وجود دارد (۰۰۰/۰P=).
همچنین جدول شماره ۵ نشان می­دهد که از بین عوامل فردی- اجتماعی، میزان تحصیلات به عنوان عامل مرتبط با وضعیت تغذیه­ای بیماران همودیالیزی می­باشد.
در تحقیقات انجام شده در ایران و سایر کشورها ارتباط بین عوامل مختلف و وضعیت تغذیه ای بیماران همودیالیزی مورد بررسی قرار گرفته است. بوسولا ^[۷۱]و همکاران در سال ۲۰۰۹ در مطالعه­ ای روی بیماران همودیالیزی شهر رُم ایتالیا نشان دادند که بین وضعیت تغذیه ای و میزان تحصیلات بیماران همودیالیزی ارتباط معنی دار آماری وجود داشت(۰۳۲/۰P< )(71).در مطالعه طبیبی و همکاران نیز یافته های مشابهی وجود داشت(۰۰۱/۰P<) (56). مطالعات جاناردهان و همکاران در هندوستان و الهربی و همکاران در عربستان نشان دهنده این بود که بین وضعیت تاهل و نمرات SGA ارتباط معنی­داری وجود داشت و مشخص شد که در آن افراد بیوه و یا مطلقه نمرات بالاتر SGA را کسب کردند که نشان دهنده سوءتغذیه شدید در آنها بود و ارتباط معنی­داری وجود داشت (۰۰۲/۰P<) و (۰۰۰/۰P=) (12و۳۹). تحقیقات صورت گرفته توسط الهربی و همکاران و کوپاری و همکاران و پورنیازی و همکاران نیز نشانگر ارتباط آماری معنی دار بین وضعیت زندگی و نمرات SGA بود (۰۰۳/۰P<) و با افزایش تعداد افرادی که بیمار با آنها زندگی می­ کند، سوءتغذیه نیز شدّت پیدا می­کرد(۱۸و ۳۹و۷۲). مطالعه ی عسگرانی در سال ۲۰۰۴ در تهران نشان داد که بیماران با تعداد افراد خانواده کمتر نسبت به بیمارانی که در خانواده­های پر جمعیت و شلوغ زندگی می­کردند وضعیت تغذیه ای طبیعی تر یا به درجاتی از سوءتغذیه خفیف تا متوسط مبتلا بودند و ارتباط معنی داری بین تعداد افراد و نمره سوءتغذیه وجود داشت (۰۴/۰P<) (55). نتایج این مطالعه مشابه نتایج الهربی و همکاران می باشد که وضعیت تغذیه­ای بیماران همودیالیزی را در جده عربستان با بهره گرفتن از ابزار SGA مورد بررسی قرار داد و نشان داد که وضعیت تغذیه­ای با اشتغال بیماران ارتباط معنی­داری دارد (۰۰۵/۰P<) (39). در مطالعه تاییم و همکاران نیز افراد کارمند، وضعیت تغذیه­ای بهتری داشتند و به طور معنی داری نمرات SGA پایین تری داشتند در مقابل افراد بیکار وضعیت تغذیه ای بدتری داشتند و نمرات SGA آنها بالا بود که نشان دهنده شدیدتر شدن سوءتغذیه در آنها بود(۴۸). یافته­های این مطالعه در راستای مطالعه­ دسبرو و همکاران در سال ۲۰۱۱ در استرالیا بود که نشان داد ارتباط معنی داری بین نمره SGA و درصد کاهش وزن در طی ۶ ماه گذشته وجود دارد(۰۰۱/۰P< و۵۶/۰ r=). اکثریت بیمارانی که سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند (۹/۵۹%)، کاهش وزن (۱۰-۵%) و بیمارانی که به نظر وضعیت تغذیه­ای بهتری داشتند (۷۲%)، تغییراتی در وزن طی ۶ ماه گذشته نداشتند(۹۱). مطالعه­ ای دیگر درصربستان که وضعیت تغذیه­ای ۱۹۷ بیمار همودیالیزی را با بهره گرفتن از ابزار SGA-DMS مورد بررسی قرار داد، نشان داد که (۸/۸۷%) از بیمارانی که سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند در طی ۶ ماه گذشته کمتر از (۵%) کاهش وزن داشتند و نیز (۳/۵۲%) از بیمارانی که سوءتغذیه شدید داشتند نیز کاهش وزن (۱۰-۵%) داشتند و ارتباط معنی­داری بین وضعیت تغذیه افراد و کاهش وزن در طی ۶ ماه گذشته وجود داشت (۰۳/۰P<) (89).
نتایج این مطالعه نشان داد که اکثریت بیماران سوءتغذیه خفیف تا متوسط داشتند(۱/۶۵%) و همچنین سطح تحصیلات بعنوان عامل مرتبط با وضعیت تغذیه ای مشخص شد که بیانگر اهمیت نقش پرستاران در ارتقاء سطح آگاهی بیماران در رابطه با وضعیت تغذیه ای، آموزش و افزایش اطلاعات آنها با توجه به میزان تحصیلات و نیز تشخیص بموقع سوء تغذیه و ارجاع مناسب آنها
می باشد.
کاربرد یافته­ ها و پیشنهادات برای پژوهش­های بعدی:
جوامع بشری با سرعتی شگفت­انگیز در حال توسعه، تغییر و تحول هستند. این تحولات جنبه­ های مختلف زندگی را در بر می­گیرد. پیشرفت علوم و فنون، دانش­های جدید را مطرح می سازد. نیازهای جدیدی را برای انسان ها ایجاد می نماید. نیاز به بهبود وضعیت تغذیه­ای از جمله این نیازهاست که در پژوهش های علوم پزشکی نوین مطرح می­گردد و بکار بردن یافته های حاصل از این پژوهش­ها در خدمات بهداشتی ، درمانی و آموزشی می تواند در پیشبرد اهداف بهبود وضعیت تغذیه­ای بیماران نقش مهمی داشته باشد. بنابراین با توجه به اینکه ارائه کاربردهای علمی یک پژوهش ، مهمترین هدف از انجام آن پژوهش است. راهکارهای حاصل از یافته های پژوهش حاضر در بخش­های پرستاری، آموزش دانشجویان، مدیریت خدمات بهداشتی– درمانی و پژوهش ارائه می گردد.
کاربرد یافته­های پژوهش در پرستاری
پرستاران حرفه­ای که در کار خود احساس مسئولیت می نمایند سعی دارند تا حدامکان مداخلات پرستاری را بر اساس یافته­های تحقیقاتی انجام دهند. پرستاران در کسب دانش جدید مسئولیت دارند و یکی از مهم­ترین و بهترین منابع علمی استفاده از یافته های تحقیقات می­باشد. پرستار با آگاهی از این امر که وضعیت تغذیه ای بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیوی می تواند بوسیله عوامل فردی-اجتماعی نظیر سن ، جنس ، وضعیت اشتغال، سطح تحصیلات ، شرایط زندگی ، درآمد و عوامل درمانی مرتبط با وضعیت تغذیه ای نظیر سابقه پیوند کلیه ، بیماری های همراه، مدت زمان ابتلاء به بیماری کلیوی ، مدت زمان همودیالیز و تغییرات وزن متأثر شود، مشکلات و نیازهای بیمار را بصورت دقیق تر شناسایی نموده، مراقبت­های پرستاری را براساس تفاوت­های فردی انجام می دهد و با توجه به این تفاوتها ی فردی ، بیمار را در فرایند مراقبتی شرکت می دهد. بدین نحو پرستار، با ارائه یک مراقبت پرستاری مطلوب درارتقاء وضعیت تغذیه ای بیمار نقش ارزنده ای را ایفا می کند و خدمات پرستاری مناسبی را از طریق مداخلات پرستاری مستقیم (همچون آموزش) و غیرمستقیم (مشاور با پزشکان) متخصصین تغذیه و با ارجاع بیماربه مراکز مربوطه­، ارائه خواهند نمود. همچنین این پژوهش با تشویق پرستاران به ارزیابی وضعیت تغذیه­ای، در برقراری ارتباط مؤثربا بیمار ، شناخت نقطه نظرات بیماران و آگاهی از وضعیت آنان و جلب رضایت بیماران کمک خواهند نمود.
آموزش دانشجویان:
با توجه به تأکید روزافزون بر وضعیت تغذیه ای بیماران ، دست اندرکاران امورآموزشی می توانند از نتایج حاضر به عنوان یک راهنما جهت بازنگری در مورد مباحث تئوری مفاهیم وضعیت تغذیه ای در دروس کارشناسی ارشد و کارشناسی استفاده نمایند. تأثیر بر ارزیابی وضعیت تغذیه­ای بیماران دربرنامه های آموزش بالینی توسط دانشجویان از دیگر راهکارهای پیشنهادی خواهد بود.
مدیریت خدمات بهداشتی – درمانی
نتایج پژوهش حاضر می تواند به مدیران امور مراقبتی و درمانی و سوپروایزرهای آموزشی کمک نماید تا ضمن برپایی کلاس و دوره های بازآموزی درارتقاء آگاهی کادرمراقبتی و درمانی در زمینه شناخت وضعیت تغذیه ای بیماران بکوشند و بدین ترتیب موجب ارتقاء کیفیت مراقبت پرستاری و جلب همکاری بیشتر بیمار با گروه پزشکی و مشارکت در درمان شوند. مدیریت پرستاری با توجه به نتایج این پژوهش و شناخت عوامل مرتبط با وضعیت تغذیه ای بیماران همودیالیزی، می ­تواند گامی آگاهانه در جهت برنامه ریزی استراتژیک مراقبتی و تأسیس و تقویت مؤسسات حمایت کننده در جهت بهبود وضعیت تغذیه­ای بیماران استان بردارندو بدین ترتیب هزینه های درمانی را کاهش داده و از اتلاف آن جلوگیری نمایند.
پژوهش:
یافته های این پژوهش می تواند راهنمای مناسبی برای پژوهش در حیطه­ی وضعیت تغذیه­ای و عوامل مرتبط با آن باشد. و پژوهشگران می­توانند با بهره گرفتن از یافته ها و روش تحقیق این مطالعه به تحقیقاتی جامع تر و کامل در این زمینه اقدام نمایند.
پیشنهادات
الف) پیشنهادات براساس یافته های پژوهشی:
۱- با توجه به اینکه در این پژوهش بیماران بیکار به میزان بیشتری (۳/۱۸%) نسبت به سایر بیماران مبتلا به سوء تغذیه شدید بودند، پیشنهاد می شود مطالعه ای تحت عنوان « بررسی راهکارهای ارتقاء دهنده وضعیت اشتغال بیماران تحت همودیالیز » با مشارکت سازمان هایی چون استانداری و مراکز فنی – حرفه ای صورت گیرد.
۲- با توجه به اینکه بیمارانی که کاهش وزن بیشتر از ۱۵% داشتند نمرات بالاتر SGA را که نشان دهنده سوء تغذیه شدید بود را کسب کردندو بیشتر از سایر بیماران در معرض خطر بودند (۸۰%) . و در این مطالعه ، سنجش های آنتروپومتریک وارتباط آن با نمرات SGA بررسی نشد، لذا پیشنهاد می شود که پژوهشی تحت عنوان” ارتباط سنجشهای آنتروپومتریک( BMI ،IWC ،TSF، MAMC وMAC )و ابزار ارزیابی جامع ذهنی(SGA) در بررسی وضعیت تغذیه ای بیماران همودیالیزی “صورت گیرد.
۳- با توجه به اینکه ارزیابی جامع ذهنی پیش بینی کننده وضعیت تغذیه ای بیماران همودیالیزی بود لذا مطالعه ای تحت عنوان ” مقایسه وضعیت تغذیه ای بیماران مبتلاء به نارسایی مزمن کلیوی با بهره گرفتن از ابزارهای مختلف بررسی وضعیت تغذیه ای ” توصیه می شود.
۴- با توجه به اینکه در این مطالعه بیمارانی که سطح تحصیلات بالاتری داشتند به میزان بیشتری از تغذیه طبیعی برخوردار بودند (۴/۳۷%)، بنا براین پیشنهاد می شود پژوهشی تحت عنوان “بررسی میزان آگاهی و نگرش بیماران همودیالیزی از وضعیت تغذیه ای خود در پیشگیری از عوارض سوء تغذیه ” صورت گیرد.
ب) سایر پیشنهادات
۱- با توجه به محدودیت بیشتر رژیم غذایی در بیماران مبتلا به CKD غیردیالیزی، بررسی وضعیت تغذیه ای در این بیماران پیشنهاد می گردد.
۲- با توجه به رژیم غذایی آزادتر در بیماران دیالیز تحت درمان با سایر روش های دیالیز مانند CAPDو… بررسی وضعیت تغذیه ای در این گروه ومقایسه با وضعیت تغذیه ای بیماران همودیالیزی پیشنهاد می گردد.
۳- در این مطالعه، ارتباط تغذیه و عوامل مرتبط با سبک زندگی نظیر فعالیت فیزیکی مصرف سیگار، شاخص توده بدنی و … بررسی نشد، لذا پیشنهاد می شود پژوهشی تحت عنوان «بررسی ارتباط عوامل مرتبط با سبک زندگی و کیفیت تغذیه در بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیوی» صورت گیرد.
.
۴- در مطالعه حاضرعوامل روانی نظیرافسردگی، اضطراب ، میزان سازگاری ، خوش بینی و امیدواری مورد بررسی قرارنگرفتند، لذا پیشنهاد می شود پژوهشی تحت عنوان «بررسی عوامل روانی مؤثربر وضعیت تغذیه ای بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیوی تحت همودیالیز» صورت گیرد.
References:
Hunt R. Introduction to Community-based Nursing .4^th ed. USA: Lippincott Williams & Wilkins, 2009.
Shareef AA., Qaisiya A., Yahya S., Quality of life for patient undergoing hemodialysis in North of West Bank. Thesis for degree of masters in nursing, 2011.

۴- کودکان و نوجوانان به دلیل ویژگی‌های خاص خود در ورود به فضای مجازی به دلیل تجربه کم و جسارت زیاد بیشترین آسیب ها نیز متحمل می‌گردند.
۵- کودکان ممکن است کارهایی را انجام دهند که پیامدهای منفی حقوقی و مالی آن سایر افراد خانواده را درگیر خود نماید و یا به حقوق دیگران تجاوز کند.
۶- فرزندان ممکن است خواسته و ناخواسته در حین سرگرمی مرتکب جرائم مختلف در فضاهای مجازی گردند.
بنابراین لازم است که والدین به فرزندان خود کاربری و استفاده از اینترنت را بیاموزند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

این نکته بدیهی است که کودکان و نوجوانان امروزه در یادگیری و استفاده از فناوری‌های نوین، خصوصاً اینترنت، بزرگسالان و والدین را پشت سرگذاشته و بسیار حرفه‌ای عمل می‌کنند که این عقب افتادن از فرزندان خود می‌تواند نقش نظارتی و کنترلی را بسیار کمرنگ کند.بنابراین اگر والدین با دنیای فناوری بیشتر آشنا شوند، بهتر می‌توانند راه‌های تأمین امنیت فرزندان شان را به کار گیرند و فرزندان نیز حاضر به همکاری با والدین خود هستند. در همین زمینه پلیس فضای تولید و تبادل اطلاعات در جهت نظارت بهتر بر فرزندان رعایت نکات زیر را پیشنهاد می‌کند:
۱- به فرزندان خود بیاموزید که بد همیشه بد و خوب همیشه خوب است.
فرزندان ما باید به این نکته آگاه باشند که به صرف آن که در محیط‌های مجازی مثل اینترنت، برخی شرایط حاکم بر محیط‌های واقعی تغییر می‌کند، لزوماً معنای بدی یا خوبی تغییر نخواهد کرد. همان طور که در واقعیت نباید با افراد غریبه و بزرگ‌تر از خود ارتباط برقرار کند، بر روی اینترنت نیز باید از ایجاد هرگونه رابطه غیر متعارف با افراد، ناآشنا هم اجتناب کند. همان‌طور که لازم است در واقعیت مؤدب باشند و در ارتباط با دیگران، رعایت مسائل اخلاقی را بنماید و به حقوق دیگران احترام بگذارند، در دنیای مجازی هم به این اصول پای‌بند باشند. همان‌طور که در دنیای واقعی«دزدی» بداست در دنیای مجازی هم کپی‌برداری غیرقانونی از اطلاعات دیگران، موسیقی و برنامه‌های رایانه‌ای هم بد است.
۲- بدانید اینترنت لزوماً پدیده‌ای بد و خطرناک نیست.
اگر خود به کاربری و استفاده از اینترنت آشنا باشیم و روش‌های صحیح استفاده از این فناوری سودمند را به فرزندان خود بیاموزیم، به هیچ‌وجه محیط اینترنت محیطی ناامن و تهدید کننده نخواهد بود.
۳- با فرزندان خود دوست باشید تا به شما اعتماد کنند.
به فرزندان خود بیاموزید که به حس درونی خود اعتماد کنند و اگر نسبت به مسئله‌ای حساس شدند و یا احساس ناخوشایندی دارند، حتماً با شما در ارتباط بگذارند. متأسفانه در محیط‌های چت عمومی افرادی که دارای روحیه و اخلاقی بیمار هستند ، کم نیستند.این افراد از این که با کودکان و نوجوانان کم سن و سال صحبت کنند و بی‌پروا برخی مسائل را با آنان مطرح کنند، لذت می‌برند. لیکن بسیاری از آنها توانایی قطع این ارتباط را ندارند یا والدین خود را از این ارتباط آگاه نمی‌کنند. این نشان‌دهنده آن است که میان فرزندان و والدین پدیده‌هایی از رودربایستی، شرم و و امثال هم… وجود دارد که اجازه نمی‌دهد فرزندان به راحتی مسائل ازاین قبیل را با والدین مطرح کنند.
۴- به دوستی‌های اینترنتی فرزندان‌تان اشراف داشته باشید.
کودکان و نوجوانان، معمولاً در محیط‌های چت عمومی، انجمن‌های اینترنتی و حلقه‌های ارتباطی وبلاگ نویسان یا شبکه‌های اجتماعی نظیر فیس‌بوک و گوگل پلاس و… با هم آشنا می‌شوند و قرارهای ملاقات عمومی و خصوصی با یکدیگر را ترتیب می‌دهند سعی کنید از این قرارها مطلع شوید. نه تنها از شرکت فرزندان جلوگیری نکنید ، بلکه خود همراه آنان در این قرارها شرکت کنید تا دوستان مجازی فرزندان‌تان را بشناسید. شاید دوستی که فرزند شما در اینترنت انتخاب کرده، شایستگی دوستی با فرزند شما را داشته باشد ولی به آنها بگویید ملاقات با دوستان اینترنتی می‌تواند خطرناک باشد.

• • برای استفاده از رایانه توسط فرزندانتان قوانینی معقول تنظیم کنید.

• • بازی‌های رایانه‌ای را خودتان برای فرزندان‌تان انتخاب کنید.

• • بر تغییرات رفتاری فرزندان‌تان توجه کنید بخصوص اگر سطح روابط اجتماعی آنها کاهش‌یافته یا افت تحصیلی یا اخلاقی پیدا نموده‌اند.

• • دستیابی آسان به سایت‌هایی که تصاویر مربوط به بی‌مبالاتی‌های جنسی و خشونت‌ورزی و مصرف مواد مخدر و الکل را تبلیغ می‌کنند با به‌کارگیری فیلترینگ قطع کنید.^[۱۰۶]

آشنایی اولیاء و خانواده‌ها با فضای مجازی به مراتب باید بیشتر از فرزندان باشدتا از آسیب‌های احتمالی جلوگیری کند. اینترنت دنیایی است که دوست و دشمن در آن قابل شناسایی نیست و چه بسا افراد سودجو در چهره یک دوست ظاهر شده و با برقراری رابطه سعی در اغفال فرزندان داشته باشند. عمده هدف دشمنان خارجی از راه‌‌اندازی سایت‌های مختلف مجازی تهاجم فرهنگی است. و سعی می‌کنند از طریق این سایت‌ها جوانان را بی‌هویت کرده و فرهنگ منحط غربی را بر آنان القاء کنند. متأسفانه، عده‌ای افراد مجرم، در داخل کشور که از طریق روابط تجاری با برقراری رابطه با جوانان و نوجوانان به روش های مختلف سعی دارند از آنان سوء‌استفاده کنند بنابراین ضرورت آشنایی والدین با دنیای مجازی تأکید می‌شود. در خاتمه این بحث به راهنمایی‌هایی که پلیس فتا برای تأمین امنیت آنلاین خانواده بیان کرده است که راهنمایی ۱۰ گامی نام‌گذاری شده است، اشاره می‌نماییم.^[۱۰۷]
گام یک: جانمای رایانه
در خانه‌ای که کودکان در آن حضور دارند، جایی که رایانه‌ی خانواده را در آن قرار می‌دهید، یکی از مهمترین تصمیماتی که بایستی اتخاذ کنید. ما توصیه می کنیم که رایانه را در یک فضای پرتردد از محیط خانه قرار دهید و تعداد ساعت‌هایی را که کودکان صرف آن می‌کنند، محدود کنید. مطمئن شوید که نرم‌افزارهای امنیتی رایانه‌ای که شامل ابزارهای نظارت و کنترل والدین هم هستند؛ نظیر آنتی‌ویروس‌ها و نرم‌افزارهای امنیت اینترنت را در اختیار دارید.
گام دوم: مثل یک سیستم کار کنید(برای تعیین حدود و مرزها)
دقیقاً تصمیم بگیرید که چه چیزی درست است و چه چیزی نادرست:
– درباره‌ی انواع وب‌سایت‌هایی که برای بازدید مناسب‌اند.
ـ درباره‌ی اطاق‌های گفتگو و انجمن‌هایی که برای شرکت کردن مناسب هستند تنها از طریق اطاق‌های گفتگویی که بر آنها نظارت می‌شود، استفاده گردد. مطمئن شوید که از دسترسی فرزندان‌تان به اطاق‌های گفتگوی بزرگ‌سالان که با نماد alt. مشخص می‌شوند جلوگیری شود.این اطاق‌های گفتگو بر روی موضوعات جایگزینی تمرکز می‌کنند که ممکن است برای افراد کم سن و سال مناسب نباشد.
گام سوم: با هم، بر اساس توافق(قوانین رایانه‌ی خانوادگی)
موارد ذیل را توصیه می‌کنیم:
– هرگز با نام کاربری که هویت واقعی را نشان می‌دهند یا تحریک‌آمیزند به رایانه وارد نشوید.
– هرگز کلمه عبورخود را به نمایش نگذارید.
– هرگز شماره‌های تلفن یا آدرس‌های خود را به نمایش نگذارید.
– هرگز اطلاعاتی را که نشان‌دهنده‌ی هویت شماست، ارسال نکنید.
– هرگز تصاویر نامناسب یا چیزهایی که هویت شما را به نمایش می‌گذارند ارسال نکنید(برای مثال عکس‌هایی که در آن بر روی شما نام مدرسه یا شهر شما نوشته شده است.)
– هرگز هیچ‌گونه اطلاعاتی را به غریبه‌هایی که آنها را به صورت آنلاین می‌بینید، به اشتراک نگذارید.
– هرگز به‌صورت چهره به چهره با غریبه‌هایی که آنها را به صورت آنلاین می‌بینید ملاقات نکنید.
– هرگز فایل‌های رایانه‌ای متصل شده به ایمیل‌هایی که از غریبه‌ها دریافت می‌کنید را باز نکنید.
زمانی که شما این قوانین را وضع کردید، یک پوستر از آنها درست کنید و آن را در کنار رایانه قرار دهید.
گام چهارم: یک قرار داد امضاء کنید(برای رفقای مناسب آنلاین)^[۱۰۸]
یک قرارداد بنویسید یا نمونه دیگری که در اختیارتان قرار خواهد گرفت، استفاده کنید؛ که در آن درک روشنی در بیان اعضای خانواده در استفاده از رایانه و رفتارهای آنلاین وجود دارد.
از این‌رو که رایانه و اینترنت امتیازی است که من می‌خواهم آن را از دست دهم:

• • هر‌ زمانی که آنلاین باشیم، به صورت کاملاً ایمن به گشت‌و‌گذار در اینترنت جستجوی کار، بازی و چت خواهیم پرداخت.

• • من از تمامی قوانینی که بر سر آن توافق کرده‌ایم پیروی خواهم کرد.

• • سن واقعی، شماره تلفن، آدرس و کلمه عبورم را برای دوستان آنلاین به نمایش نخواهم گذاشت.

• • اگر خود را در موقعیتی بیابم که در آن ناایمن یا ناراحت باشم، قول می‌‌دهم که شما را آگاه کنم(پدر و مادرم سرپرست یا معلم‌ام می‌دانم که شما می‌توانید به من کمک کنید.

• • من به این تعهدنامه وفادارم و تبعات تصمیمات خود را می‌پذیرم.

امضاء کودک……
به عنوان پدر و مادر/ سرپرست/ معلم، من قول می‌دهم زمانی که تو نیاز به من به عنوان یک راهنماداری در دسترس تو باشم و به تو برای حل هر مشکلی که قادر به رفع کردن آن باشم، کمک کنم.

پرهیز یا تقویت منفی
تلاش فرد برای کسب نتایج مطلوب یا حذف رفتارهای نامطلوب از نظر دیگران است. یعنی برای این که فرد از ابتلاء به نتیجه نامطلوب دوری کند، رفتار موردنظر دیگران را انجام می دهد، مثل فردی که برای جلوگیری از انتقاد مافوق رفتار مطلوب نظر وی را انجام می دهد تا از انتقاد او در امان باشد.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

تنبیه
نتایج ناخوشایند برای رفتارهای نامطلوب و غیردلخواه است، مانند تاخیر، کم کاری، توبیخ، تعلیق و غیره است. در این روش متاسفانه رفتار صحیح به فرد آموزش داده نمی شود.
خاموش سازی یا چشم پوشی
خاموش سازی و چشم پوشی به منظور از بین بردن تمامی تقویت ها ، متعاقب یک رفتار غیر مطلوب و نامناسب می باشد . همانند روش تنبیه، از این روش جلوگیری از تکرار و تقلیل رفتار نامطلوب می‌باشد. عدم توجه به فرد ضعیف، این مفهوم را به وی منتقل می کند که باید در اصلاح و تقویت رفتار تلاش نماید.
کاربرد تئوری ویژگی های شغلی در سازمان ها
بعد از بررسی تئوریهایی که در صفحات قبل توضیح داده شد، ممکن است این سوال مطرح شود که تئوری های مزبور چه فایده ای دارند و مدیران از کدام فنون می توانند استفاده کنند؟ اگرچه موضوع ویژگیهای شغلی بسیار پیچیده و در واقع فردی است و پاسخ قطعی برای سوال مزبور وجود ندارد، در مبحث ذیل به ذکر پاره ای از فنون می پردازیم : (ایران نژاد و گهر، ۱۳۸۶: ۴۱۱).
پاداش مالی و پول
پول انگیزه ای است (بسیار) پیچیده ، زیرا آن چنان با دیگر نیازها از جمله نیازهای مربوط به فیزیولوژی درهم شده است که به اشکال مختلف می توان بر اهمیت آن تایید گذاشت.
ویلیام اف. وایت از تحقیقات جامعی که بر روی جدول ها انگیزه پول انجام داده به این نتیجه رسیده است که پول، این ابزار قدیمی و مورد اعتماد و انگیزاننده، آنچنان هم که تصور میرفته است قادر توانا نیست ، بویژه برای کارگران مولد.
بر اساس کشف میو برای هر کارگر، عامل کلیدی دیگری وجود دارد که نامش گروهی است که در آن کار می کند. وایت با بهره گرفتن از شاخص نسبت سطح بالای تولید بالا برندگان میزان کار در مقایسه با سطح پایین تولید مانع کنندگان تخمین می زند که فقط ده درصد از کارگران خط تولید فشار گروه را نادیده می گیرند و در مقابل انگیزه پولی، خود را به آب و آتش می زنند.
طبق نظریه گلرمن مهمترین وجه مشخص پول، قدرت آن است. بعنوان یک سمبل، مشهورترین قدرت سمبلیک آن در بازار است. از آنجا که پول معنی حقیقی و ذاتی خود را ندارد می تواند سمبل همه نیازهایی باشد که انسان از آن در ذهن خود مجسم می کند، به عبارت دیگر پول می تواند همان معنایی را داشته باشد که مردم می خواهند.(هرسی و بلانچارد^[۱۰۱]، ۱۳۸۶ : ۸۵-۸۴).
انگیزش از طریق طراحی شغل
روش های مختلفی جهت ایجاد انگیزش از طریق طراحی شغل وجود دارد که عبارتند از :
اغنای شغلی
به این معنی است که محتوای شغل به نحوی غنی شود که کارمند آن را معاوضه جویانه (و نه ساده و تکراری) تلقی کند و امکان ابداع و ابتکار و خلاقیت در آن موجود باشد. اغتنای شغلی فواید چندی در بردارد که نتیجه کلی آنها این است که کارمند یک نقش پربار ایفا می کند و رشد و نیاز به خودیابی وی ارضاء می شود. شغل به طریقی طراحی می شود که انگیزش درونی برای فرد بوجود می آورد و به سبب افزایش انگیزش، عملکرد بهبود می یابد. به طور ساده می توان گفت اغتنای شغلی یعنی اینکه از اول تا آخر کار بعهده کارکنان گذاشته شود بطوریکه کارکنان نتیجه کار خود را مشاهده نمایند. مونتاژ کردن یک دستگاه تلفن بطور کامل، بوسیله کارکنان مثال خوبی از اغتنای شغلی است.
گسترش شغلی
روش دیگری نیز به نام گسترش شغلی به منظور غلبه بر آثار روانی ناشی از کارهای ساده و تکراری وجود دارد که در واقع، عبارت است از افزودن فعالیت های هم سطح (افقی) به شغل فعلی کارمند به گونه ای که کار وی از حالت یکنواخت خارج شود. اغتنای شغلی در جهت توسعه و بهبود مفهوم مزبور است، لیکن فعالیت هایی در سطوح متفاوت (عمودی) به شغل اضافه می شود (ایران نژاد و گهر، ۱۳۸۶: ۳۹۷-۳۹۵).
اغتنای شغلی
(۳)
اغتنای شغلی و گسترش شغلی (۴)
گسترش شغلی
(۲)
شغل ساده و تکراری
(۱)
نیازهای مراتب بالا
نیازهای مراتب پایین
تأکید بر نیازها
چند فعالیت
یک فعالیت
تنوع فعالیت
شکل ۲-۳): انگیزش از طریق طراحی شغل
(ایران نژاد و گهر، ۱۳۸۶: ۳۹۷-۳۹۵)
گردش شغلی
اگر بتوان افراد را در مشاغل هم خانواده و همگون که با آنها آشنایی دارند، جابجا نمود، گردش شغلی ایجاد می شود. بواسطه این کار افراد با مشاغل بیشتری آشنا شده و در کار خود از تنوع و گوناگونی بالاتری برخوردار می گردند و انگیزه کار در آنان تقویت می شود.
مزایای گردش شغلی بر کسی پوشیده نیست، این کار افق دید کارکنان را وسیع می کند و آنها را در مسیر یک سلسله از تجارب می گذارد. یکنواختی که پس از حصول مهارت های لازم برای ادای تکلیف عارض می شود، با انتقال ها کاهش پیدا می کند و از آنجا که تجارب گسترده نیست، درک فعالیت های دیگران در درون سازمان بیشتر می شود.
البته لازم است یادآوری کنیم اگرچه گردش شغلی دارای مزایای زیاد است ولی یکی از اشکالات عمده آن این است که سازمان باید خود را برای مقابله با مسائل روز به روز که از انجام دادن تکالیف تازه بدست کارکنان بی تجربه و از تصمیم گیری مدیران منتقل شده ای که بر اساس تجربه اندک در کار فعلی عمل می کنند، ناشی می شود، مجهز کند. (مشبکی، ۱۳۸۶: ۱۵۱).
مدل خصوصیات ویژه شغل
این مدل روش دیگر افزایش انگیزه می باشد که مشخص می کند چگونه می توان شغل ها را طراحی مجدد کرد که کارکنان خود و شغل خود را مهم بدانند و به عبارتی احساس اهمیت کنند.
بر اساس این مدل هر شغل را می توان بر حسب پنج بعد اساسی تشریح کرد. این پنج بعد عبارتند از:
گوناگونی مهارت : میزان نیاز شغل به فعالیت های گوناگون و مختلف تا کارگر بتواند از مهارت ها و استعدادهای گوناگون بهره گیرد.

1. 1. هویت وظیفه : میزان نیاز شغل است به اتمام قطعه کاری کامل و دارای هویت.

1. 1. استقلال (و آزادی عمل) در کار ۶۲: میزان آزادی اساسی استقلال و اختیار فراهم آمده برای فرد است، برای برنامه ریزی کار و تعیین روندهای مورد استفاده برای اجرای آن.

1. اهمیت (وظیفه) ۶۳: میزان تاثیر اساسی شغل است بر زندگی و یا کار افراد دیگر.

با توجه به آنکه مقدار اعتبار آزمون در جدول ۴-۲۹ از ۰,۰۵ کمتر است بنابراین می توان گفت که فرض صفر آماری با سطح خطای۵ درصد رد می شود و بعبارت دیگر با اطمینان ۹۵ درصد بین حمایت و استقبال بانک ها به استفاده از روش اعتبار اسنادی با آشنایی وارد کنندگان با مکانیزم پرداخت به روش اعتبار اسنادی، رابطه قوی وجود دارد. با توجه به اینکه ضریب همبستگی فوق برابر ۰,۴۱۴ و مثبت است می توان گفت که رابطه بین این دو متغیر مستقیم است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

ارتباط بین فرضیه های ۵ و ۶ :
فرضیه ۵ به پایین بودن هزینه های استفاده از مکانیزم اعتبار اسنادی اشاره دارد و فرضیه ۶ به آشنایی وارد کنندگان با روش اعتبار اسنادی می پردازد.
جدول۴-۳۰ ضریب همبستگی اسپیرمن بین فرضیه ۵ و ۶

ضریب همبستگی

اعتبار آزمون

نتیجه گیری

جهت رابطه

۰,۴۴۶

۰,۰۰۰

وجود رابطه

مستقیم

با توجه به آنکه مقدار اعتبار آزمون در جدول ۴-۳۰ از ۰,۰۵ کمتر است بنابراین می توان گفت که فرض صفر آماری با سطح خطای۵ درصد رد می شود و بعبارت دیگر با اطمینان ۹۵ درصد بین پایین بودن هزینه های استفاده از مکانیزم اعتبار اسنادی با آشنایی وارد کنندگان با مکانیزم پرداخت به روش اعتبار اسنادی، رابطه قوی وجود دارد. با توجه به اینکه ضریب همبستگی فوق برابر ۰,۴۴۶ و مثبت است می توان گفت که رابطه بین این دو متغیر مستقیم است.
۴-۳-۱)امکان کاهش تعداد سوالات پرسشنامه
پرسش های سنجش کاهش ریسک واردکننده در دریافت کالای مغایر با شرایط قرارداد با بهره گرفتن از روش پرداخت اعتبار اسنادی.
پرسشنامه تحقیق از سوالات متعددی استفاده کرد تا عوامل مؤثر بر کاهش ریسک را اندازه‌گیری کند. اکنون می‌توان با توجه به پاسخ هایی که به پرسش‌های مربوط به کاهش ریسک داده شده، از روشی آماری استفاده کرد که نشان می‌دهد آیا می‌توان تعداد سوالات را کاهش داد. این روش با بهره گرفتن از مقدار اعتبار آزمون، امکان‌پذیری کاهش متغیرها را نشان می‌دهد و علاوه بر آن مشخص می‌سازد که متغیرهای انتخاب شده، چند درصد از کل واریانس را تبیین میکنند و شامل کدام یک از متغیرها می‌شوند.
با توجه به جدول۴-۳۱ مشاهده می شود که اعتبار آزمون KMO از ۰۵/۰ کمتر است و لذا امکان کاهش تعداد متغیرها وجود دارد.
جدول ۴-۳۱ مقدار آماره آزمون KMO جهت امکانپذیری کاهش متغیرها

درجه اعتبار آزمون

آماره آزمون KMO

۰۰۰/۰

۷۰۱/۰

از میان تعداد ۴ متغیر، می‌توان یکی از آن‌ها را انتخاب کرد که ۱۲۹/۵۴ درصد از واریانس کل را تبیین می‌کند.
متغیر مذکور عبارت است از:
سوال ۱ : کاهش ریسک دریافت کالای مغایر با شرایط قرار داد تا چه اندازه موجب استفاده از روش اعتباراسنادی در پرداخت های بین المللی می گردد؟
به عبارت دیگر در عوض استفاده از ۴ سوال، میتوان یک سوال را از پاسخگویان پرسید و این متغیر را اندازه گیری کرد.
آشنایی وارد کنندگان با مکانیزم پرداخت به روش اعتبار اسنادی موجب افزایش تمایل واردکنندگان به استفاده از این روش در بیع بین المللی کالا می شود :
با توجه به جدول۴-۳۲ مشاهده می شود که اعتبار آزمون KMO از ۰۵/۰ کمتر است و لذا امکان کاهش تعداد متغیرها وجود دارد.
جدول ۴-۳۲ مقدار آماره آزمون KMO جهت امکانپذیری کاهش متغیرها