DF

CHI-SQUARE

عامل

۹۰/۰

۹۳/۰

۰۳۳/۰

۰۰۸۹۲/۰

۶

۴۲/۱۲۴

عملکرد سازمانی

مدل فوق اندازه گیری ابعاد عملکرد سازمانی را در حالت تخمین غیر استاندارد مرتبه دوم نشان می‌دهد. نتایج تخمین (قسمت زیرین شکل) حاکی از مناسب بودن مدل است. با توجه به خروجی لیزرل مقدار محاسبه شده برابر با ۴۲/۱۲۴ می باشد. پایین بودن میزان این شاخص نشان دهنده تفاوت اندک میان مدل مفهومی با داده‌های مشاهده شده پژوهش است. همچنین مقدار RMSEA برابر با ۰۳۳/۰ می‌باشد. که نشان از خوبی برازش دارد. حد مجاز RMSEA، ۰۸/۰ است ؛ مشاهده می‌شوده که این مقدارکوچکتر از این حد مجاز است که این مقدار نیز نشان از خوبی برازش دارد. هر چه این مقدار کمتر باشد مدل دارای برازش بهتری است. برازندگی مدل شاخص GFI و AGFI یعنی اندازه ای ازمقدار نسبی واریانس ها و کورایانس‌هاست که به گونه ای مشترک بوسیله مدل توجیه می‌شود. هرچه این مقدار به یک نزدیکتر باشد برازش داده ها مناسب تر خواهد بود. این شاخص بستگی به حجم نمونه ندارد. این مقدار در اینجا برابر به ۹۳/۰ و ۹۰/۰ است که مناسب می‌باشد.
نمودار ۴-۱۸ مدل اندازه گیری ابعاد عملکرد سازمانی در حالت تخمین استاندارد مرتبه دوم
منبع: یافته های پژوهش
حالت تخمین استاندارد میزان تاثیر هر کدام از متغیرها و یا گویه ها را در توضیح واریانس نمرات متغیر یا عامل اصلی را نشان می دهد. برای مدل عملکرد سازمانی در حالت تخمین استاندارد تحلیل عاملی تاییدی مرتبه دوم هر کدام از عوامل که بارعاملی بزرگتری داشته باشد دارای تاثیر بیشتر از سایر عوامل و در نتیجه گفته می شود که تأثیر بیشتری خواهد داشت. نتایج نشان می دهد، سود بخشی دارای بزرگترین بار عاملی (۸۲/۰) بوده در نتیجه در اولویت اول قرار دارد و بیشترین تأثیر را بر عملکرد سازمانی دارد، و سهم بازار با بار عاملی(۲۹/۰)در مرتبه دوم قرار می گیرد. و رقابت با بار عاملی ( ۱۸/۰)دارای کمترین بار عاملی بوده در نتیجه در اولویت آخر قرار دارد و گفته می‌شود دارای کمترین تأثیر بر عملکرد سازمانی نسبت عوامل دیگر می باشد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

نمودار ۴-۱۹ مدل اندازه گیری ابعاد عملکرد سازمانی در حالت عدد معناداری مرتبه دوم
منبع: یافته های پژوهش
خروجی مدل معناداری اندازگیری عملکرد سازمانی در مرتبه دوم را نشان می‌دهد. چنانچه عدد معناداری بزرگتر از ۲ یا کوچکتر از ۲- باشد رابطه موجود در مدل پژوهش معنادار خواهد بود با توجه به نمودار(۴-۱۹)شاخصهای عملکرد سازمانی هیچ یک معنا دار نبودند. و در بین سوالات هم سوالات ۱۷ و ۲۱ معنی‌دار نیستند.
۴-۴-۶- تحلیل عاملی تائیدی مدل ساختاری
نمودار۴-۲۰ مدل ساختاری پژوهش در حالت تخمین غیراستاندارد
منبع: یافته های پژوهش
با توجه به نتایج زیر که از خروجی نرم افزار lisrel بدست آمده است برازش مناسب مدل را نتیجه می‌گیریم. بیشترین بارعاملی مربوط به متعادل کننده اکتشاف و بهره برداری با بار عاملی(۶۴/۰) و کمترین بار عاملی مربوط به تفکر استراتژیک با بار عاملی(۵۱/۰)می باشد.
جدول ۴-۲۳ : شاخص های مناسب بودن برازش مدل ساختاری

AGFI

GFI

RMSEA

P-VALUE

DF

CHI-SQUARE

عامل

۹۱/۰

۹۴/۰

۰۷۸/۰

۰۰۰۰۰/۰

۲۴

۳۶/۶۰

مدل ساختاری

مدل فوق اندازه گیری مدل را در حالت تخمین غیراستاندارد نشان می‌دهد. نتایج تخمین (قسمت زیرین شکل) حاکی از مناسب بودن مدل است. با توجه به خروجی لیزرل مقدار محاسبه شده برابر با ۶۳/۶۰ می باشد. پایین بودن میزان این شاخص نشان دهنده تفاوت اندک میان مدل مفهومی با داده های مشاهده شده پژوهش است. همچنین مقدار RMSEA برابر با ۰۰۰/۰ می باشد. که نشان از خوبی برازش دارد. حد مجاز RMSEA، ۰۸/۰ است؛ مشاهده می‌شود که این مقدار کوچکتر از این حد مجاز است که این مقدار نیز نشان از خوبی برازش دارد .هر چه این مقدار کمتر باشد مدل دارای برازش بهتری است. برازندگی مدل شاخص GFI و AGFIیعنی اندازه ای از مقدار نسبی واریانس ها و کورایانس هاست که به گونه ای مشترک بوسیله مدل توجیه می شود. هرچه این مقدار به یک نزدیکتر باشد برازش داده ها مناسب تر خواهد بود. این شاخص بستگی به حجم نمونه ندارد. این مقدار در اینجا برابر به ۹۴/۰ و ۹۱/۰ است که مناسب می باشد. در نمودار فوق رابطه هر سه متغیر نشان داده شده است.
نمودار ۴- ۲۱ مدل ساختاری پژوهش در حالت تخمین استاندارد
منبع: یافته های پژوهش
مدل فوق اندازه گیری در حالت تخمین استاندارد میزان تاثیر هر کدام از متغیرها و یا گویه‌ها را در توضیح واریانس نمرات متغیر یا عامل اصلی را نشان می‌دهد. برای مدل ساختاری فوق می توان مؤلفه‌ها را با توجه به بار عاملی آنها مقایسه کرد و تاثیر آنها را بر متغیر وابسته سنجید. بطوری که مؤلفه‌هایی که بار عاملی بزرگتری داشته با شد دارای تاثیر بیشتری بر متغیر وابسته است. متعادل کننده اکتشاف و بهره‌برداری با بار عاملی(۵۱/۰)بیشترین بارعاملی و تفکر استراتژیک با بارعاملی (۳۶/۰)کمترین بار عاملی را بر عملکرد سازمانی دارند.

باور به معنای پذیرش، اقرار و تصدیق قلبی به اصول و شرایع دین است و این پژوهش با بهره گرفتن از تحلیل کمی محتوای پرسشنامه ها، شناخت دینی دانشجویان بررسی می شود.
نگرش:
نگرش (عواطف دینی): عواطف دینی، شامل کلیه احساسات و عواطف مثبت و منفی است؛ عواطف مثبت در راستای شناخت و پذیرش قلبی نسبت به پروردگار یکتا، انبیا و اولیا، مؤمنان و تمامی دینداران، احکام دین، جهان هستی، و جهان پس از مرگ در فرد دیندار به وجود می آید و عواطف منفی تحت تأثیر محبت به خدا و دین خدا، نسبت به دشمنان دین الهی و پیامبران و اولیای آن مطرح می شود . و این پژوهش با بهره گرفتن از تحلیل کمی محتوای پرسشنامه ها، نگرش دینی دانشجویان بررسی می شود.
رفتار:
التزام به وظایف ( رفتار کردن و پایبندی به اخلاق و احکام دینی). و این پژوهش با بهره گرفتن از تحلیل کمی محتوای پرسشنامه ها، رفتار دینی دانشجویان بررسی می شود.
فصل دوم:
فصل دوم
مبانی نظری و پیشینه تحقیق
بخش اول:
مفهوم دین
در تحقیق های انجام شده در حوزه ی دین، دیدگاه ها و نظریه های فلسفی، جامعه شناختی و روانشناختی متعددی در مورد دین مطرح شده است. در اینکه دین وجه امتیاز اصلی بشر است، شکی نیست. از دیدگاه فلسفی، فرد زمانی دیندار تلقی می شود که با سؤال ها و مسائل وجودی و ماورای طبیعی از جمله منشأ و مقصد به وجود آمدن هستی مواجه شود و برای آنها پاسخی مناسب بیابد( هیوم، ترجمه گواهی،۱۳۶۹؛ ینگر، بتسن،۱۹۷۰؛ شون راد و ونتیس^[۲۶] ۱۹۹۳). از دیدگاه جامعه شناختی، دین به عنوان یک نهاد اجتماعی کارکردهای اساسی مانند انضباط، انسجام، حیات بخشی و خوشبختی آفرین دارد که فقدان آن بقای جامعه را مخدوش می سازد)هاری آلپر^[۲۷] به نقل از گیویان ۱۳۷۷).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

از دیدگاه روانشناختی نیز به دین و دینداری به ویژه کارکرد های بهداشت روانی و روان درمانی دین توجه ویژ ه ای شده است .ویلیام جیمز^[۲۸] (ترجمه قائنی، ۱۳۷۶) دین را ایجاد رابطه معنوی با دنیایی نامحسوس به عنوان روح عالم خلقت می داند که این ایجادرابطه در عالم تنهایی و دور از همه وابستگی ها صورت می گیرد و به ادراک نظمی نامرئی در میان پدیده های جهان هستی و رسیدن به اطمینان و آرامش باطنی که آثار ظاهری آن نیکویی و احسان بی دریغ است، منجر خواهد شد. رابرتسون معتقد است” دین عبارتست از مجموعه ای از عقاید و نمادها و ارزشهای منتج از آنها که میان امور تجربی و فوق تجربی تفاوت قائل است و امور موجودات طبیعی را در رابطه با موجودات فوق طبیعی معنی دار می سازد”(رابرتسون^[۲۹]،۶۴۷:۱۹۷۰). کارل مارکس^[۳۰] مذهب را مشکل عمیق از خود بیگانگی می داند و آن را توجیه گر نابرابریهای اجتماعی تلقی می کند و دین را افیون جوامع معرفی می نماید(رابرتسون، ۱۹۸۹: ۳۳۷ ).
از نظر گیدنز^[۳۱] نمادهایی که کل فلسفی را تشکیل می دهد که به رفتار انسان در رویدادها معنی می بخشد و پشتوانه اساسی اندیشه ها و ارزشها و شیوه زندگی یک جامعه است او می نویسد دین در بعد فرهنگیش یک نظام از نمادهای کنش برای قوی و نافذ ساختن حلالت و انگیزه های با دوام در انسان-وسیله شک گیری ادراکات از نظم عمومی هستی و زندگی پوشانیدن این ادراکات با هاله ای از تقدس و نورانیت بطوریکه این حلالت و انگیزه ها به نظر واقع بینانه آیند. دین از نظر ریمون آرون مجموعه ای از باورهاست و این باورها معمولاً تو.سط کلمات بیان می شوند یعنی به صورت اندیشه ای در می آیند که کم و بیش شکل دستگاه فکری به خود گرفته است و فقط با اعمال که مظاهر و جلوه های باورها و شیوها های تجدید آن هستند زنده می مانند و مشخص می گردد(ریمون آرون^[۳۲]، ۱۳۷۶ : ۵۶).
ترنر دین را شامل و دارای سه بعد اصلی می داند:
۱)باورها که ماهیت تقدس و ماوراءالطبیعه را تعیین می کند.۲)ارزشها که در مورد مطلوبهای نشأت گرفته از ماوراءالطبیعه توضیح می دهند.۳)مراسم ساخت که مداخله ماوراءالطبیعه در جهان مادی را طلب می کند(ندیمی۲۱،۱۳۷۷).
انسان گرایان نیز با توصیف ویژگی های افراد خودشکوفا، اوج تجربه های خویش را مشابه تجربه عرفانی مورد نظر جیمزمی دانند (شولتز^[۳۳]، ۱۳۶۹ ، ترجمه گیتی خوشدل). برخی دیگر از نظریه پردازان به بعد شناختی دین توجه بیشتری کرده اند . فانک و والگنلز)^[۳۴] ۱۹۸۷( دین را سبک زندگی و یا نظام باورهایی دانسته اند که رابطه غایی فرد را با خدا و عالم هستی تنظیم می کند و سرانجام برخی از اندیشمندان غربی دین را مجموع های از مؤلفه های مرتبط با هم می دانند. برای مثال پترسون معتقد است، مذهب مجموعه ای از اعتقادها، احساسات و اعمال فردی و جمعی است که حول مفهوم حقیقت غایی یا امر مقدس سامان یافته است. ویلیام جیمز دین را به عنوان احساس ها و اعمال و تجربه های فرد در رابطه با آنچه آن را الهی تلقی می کند می داند. به نظر پروسر دین مجموعه ای از باورها، رفتارها، احساسات و نگرش های جدی است(آرین،۱۳۷۸). نمی توان به دین به عنوان پدیده ای ساده و تک بعدی نگریست، بلکه دین پدیده ای مرکب از واقعیت های متعدد است. دین از نظر روانشناختی، پیچیده و شامل مجموعه ای از مقوله های روانشناختی از جمله هیجانات، باورها، ارزش ها، رفتارها و محیط اجتماعی است )آرین^[۳۵]، ۱۳۷۸٫ ( (وربیت هود و همکاران^[۳۶]، ۱۹۹۶ )؛ به نقل از فوکویاما و سویژ^[۳۷]، (۱۹۹۹) با اعتقاد به چندبعدی بودن دین، شش بعد را برای دین ذکرمی کند:
۱ . شعائر :مراسم مذهبی خصوصی یا عمومی ؛
۲ . تعالیم :نظرهای قطعی پیرامون رابطه فرد با غایت؛

1. 1. عاطفه :برخورداری از احساسات (هیبت ، عشق ، ترس و غیره(؛

۴ .معرفت : آشنایی عقلانی با اصول و متون مقدس؛

1. 1. اخلاق :قواعدی دال بر خیر و شر ، و خوب و بد، برای هدایت رفتارهای بین فردی؛

۶ .جماعت :ورود به جماعت اهل ایمان ، از لحاظ روانشناختی ، اجتماعی یا فیزیکی؛
اندیشمندان مسلمان نیز به دین به عنوان پدید های ساختاری نگریسته و آن راه و روشی دانسته اند که تمامی ابعاد زندگی انسان را تحت تأثیر قرار می دهد و او را به هدف کلی و متعالی که همانا سعادت و خوشبختی است، رهنمون می سازد. متفکرین اسلامی برای تعریف دین و تبیین ابعاد آن، دین الهی بویژه اسلام را قرار داده اند. دین را عمدتاً مجموعه ای عقاید، احکام واحد و قیامت می دانند و در یک تقسیم بندی آن را به اصول، فروع و احکام تقسیم می کنند. از دیدگاه اغلب آنان این سه بخش ابعاد و ارکان اصلی دین را تشکیل می دهند. حضرت علی (ع) در این باره می فرمایند: که دین نیرومندترین نگهبان و قویترین تکیه گاه است(سمنانی،۱۳۸۰). در میان متفکرین اسلامی دکتر شریعتی اسلام را به عنوان یک مکتب و بصورت مجموعه ای انتظام یافته از عقاید و ارزشهای اخلاقی و روش های علمی می داند که در ترکیب و وابستگی متقابل با یکدیگر شکل معنوی معنی دار واحدی را می سازند. می توان گفت که در یک تقسیم بندی کلی دین را به عنوان یک مکتب به دو بعد شناختی (با سلسله مراتب خاص خود) و ایدئولوژی تقسیم می کند.
رفیع پور دین^[۳۸]را چنین تعریف می نماید واژه دین بطور لغوی به معنای اتصال، ارتباط انسان با خود تعریف شده است، در قرآن شریف واژه دین به معنای مختلف عام و کم و بیش خاص آمده است دین را مجموعه ای از عقاید، اخلاق، قوانین و مقراراتی می داند که برای اداره امور جامعه و انسان و پرورش انسان هایی می باشد. از نظر مصباح یزدی(۱۳۶۵) دین برابر است با اعتقاد به آفریننده ای برای جهان و انسان و دستورالعمل های متناسب با این عقاید. علامه طباطبایی(۱۳۶۳) دین را نظام عملی مبتنی بر اعتقاد می داند. روانشناسی دین گستره ای است که به مطالعه باورها و اعمال دینی از دیدگاهی روانشناختی می پردازد (پالوتزیان^[۳۹]،۱۹۶۶ به نقل از قربانی،۱۳۷۷) . دین را به معنای نظامی از باورها و رفتار که به ما بعد الطبیعه مربوط می شود، در نظر گرفته اند”(سراج زاده،۱۳۸۴: ۵۹) و گفته اند” دین نظام اندیشه ای است که از جهان هستی و موضع انسان از جهان هستی، تفسیری ارائه می کند و علاوه بر آن بر اساس آن تفسیر ، شیوه ی زندگی خاصی را توصیه می کند و آن تفسیر و این توصیه را در قالب یک سلسله مناسک و شعائر ، به صورت رمزی و نمادین جلوه می کند(ملکیان،۲۷۵:۱۳۸۵). از نظر رابرتسون، مجموعه ای از اعتقاداها و سمبل ها ی تمایز بخش بین حقیقت تجربی و مافوق تجربی است(میلم^[۴۰] ۱۷۱:۱۳۷۷).
شهید مطهری دین را این گونه تعریف می کند: دین عبارت است از اعتقاد و دل بستگی انسان به حقایقی که هم ماورای فردی و هم ماورای مادی دارد؛ به طوری که این اعتقادات زیر بنای فکری و عقیدتی انسان و جهت گیرهای زندگی دنیایی وی را فراهم می آورد(آسیب شناسی دینی، سامانی،۱۳۸۹ :۱۷). وی همچنین به فطری بودن دین تأکید می ورزد و می گوید: نوع بشر به دین نیاز مند است، دین جزء نهاد بشریت، و جزء خواسته های فطری و عاطفی و عقلی بشر است. وی جنبه های کارکردی و نقش اجتماعی را نیز در ابعاد ذیل مورد توجه و نظر قرار می دهد:
الف) تأثیر بر تعلیم و تربیت و تکامل بخشیدن به درک اجتماعی افراد و فرهنگ سازی؛
ب)استوار ساختن پیمانها و میثاقها، زیرا دین و مذهب پشتوانه ارزشهای اخلاقی و انسان است.
ج) دین، نقش مهمی در نجات بشر از اسارتها و عوامل بازدارنده رشد اجتماعی دارد. دین با از بین بردن زمینه های ظلم و استضعاف و طاغوت و بهره کشی و برده داری و اصلاح عقاید و باورها و آداب و رسوم مردم، زمینه سلامت روحی و روانی و فکری و تربیتی جامعه و فرد را ایجاد می کند.از نظر آن متفکر بزرگ، دین در تحولات فکری و رشد فکری و اخلاقی جامعه نقش مهمی ایفاء می کند.
ابعاد دین از نظر دکتر شریعتی، ۱: الف) بعد شناختی : شناخت زیر بنایی جهان که طرز تلقی انسان از هستی ووجود است. ب) انسان شناسی: جامعه شناسی وظیفه وتاریخ (که می توان آن را شناخت واسط نامید) آگاهی نسبت به خود ،جایگاه، طبقاتی، اجتماعی و تاریخی
۲) ایدئولوژی تلقی انسان از انسان و جامعه آرمانی(شناخت حرکت).
دین اسلام^[۴۱]
اسلام در زبان عربی از ریشه (س-ل-م) است و معنی لغوی این ریشه «سالم شدن» و «رهایی یافتن از آفات» است. واژه «سلام» نیز مشتق شده از همین ریشه است. با توجه به معنی اسلام، «مسلم» (در فارسی: مسلمان) یعنی کسی که خدا را خالصانه و بی ریا می‌پرستد و اختیار خود را تسلیم امر و نهی او می‌کند(تفسیر المیزان، ج ۱ : ۶۴).
همان گونه که از نام دین «اسلام» بر مى آید، ویژگى نخستِ این دین، بنا بر آیات قرآن کریم، اسلام و تسلیم محض در برابر پروردگار متعال است. اسلام به معنی تسلیم در برابر خداست. دین قانون و عمل است، نه ریاضت و رهبانیت. یک دین میانه‌رو است؛ اسلام آیین حق الهی است و آخرین و کاملترین و بهترین دین در تامین سعادت بشری و جامعترین دین در تامین مصالح دنیوی و اخروی انسانهاست. (همان منبع:۷۰).
اسلام نام دین خداست که یگانه است و همه پیامبران برای آن مبعوث شده‏ اند و به آن دعوت کرده اند صورت جامع و کامل دین خدا به وسیله خاتم‏ پیامبران حضرت محمد بن عبدالله صلی الله علیه و آله و سلم به مردم‏ ابلاغ شد و نبوت پایان یافت و امروز با همین نام در جهان شناخته می‏شود. تعالیم اسلامی که به وسیله خاتم انبیاء ابلاغ شد، به حکم اینکه صورت‏ کامل و جامع دین خداست و برای این است که برای همیشه راهبر بشر باشد، مشخصات و ممیّزات خاص دارد که متناسب با دوره ختمیه است این مشخصات‏ در مجموع خود نمی‏توانست در دوره های قبل که دوره های کودکی بشر بود وجود داشته باشد هر یک از این مشخصات معیاری است برای شناخت اسلام با این‏ معیارها و مقیاسها که هر کدام یک ” اصل ” از اصول تعلیمات اسلامی است‏ می‏توان سیمایی و لو مبهم، از اسلام به دست آورد، و هم می‏توان با این معیارها تشخیص داد که فلان تعلیم از اسلام هست یا نیست‏( مصباح یزدى، ۱۳۷۰،، ج ۱: ۲۸). فقط تعریف دینِ اسلام است که جامع تمام ادیان الهی است. و به عبارت دیگر کاملترین مرتبه از دین الهی به شمار می رود. و آن عبارت است از مجموعه معارف، احکام و دستورالعمل هایی که منشأ الهی دارد و برای هدایت انسان و وصول به سعادت دنیایی و آخرتی به دست بشر می رسد. (مصباح یزدی، ۱۳۷۰، ج۱ـ۲ : ۲۸ـ۲۹ ). استاد مطهری رحمه الله علیه می‌نویسد: اصول مکتب انبیاء که دین نامیده می‌شود یکی بوده است و آن اسلام است و اسلام نام دین خداست، که یگانه است، همه پیامبران برای آن مبعوث شده‌اند و به آن دعوت نموده اند. مطهری ، (۱۳۶۷) .
از جمله ویژگى ها و خصیصه هاى اصلى دین اسلام این است که این دین زمانى انسان را به کمال خود مى رساند و ضامن سعادت و خوش بختى فرد و اجتماع مى شود که به همه محتواى آن بدون کم و کاست عمل شود. حفظ و حراست از دین زمانى رخ مى دهد که تمامى محتواى آن اقامه شود. تقسیم، تبعیض، پاره پاره کردن و تفرقه و اختلاف در دین و ایمان و اقامه بعض و ترک بعض دیگر، اقامه دین نبوده و کمالى مترتب بر آن نخواهد شد. همانطور که خداوند در قرآن می فرماید: «أَنْ أَقِیمُوا الدِّینَ وَلَا تَتَفَرَّقُوا.»^[۴۲] کلمه «أن» در این جمله تفسیرى است، و معناى اقامه دین، حفظ آن است به اینکه پیروى اش کنند و به احکامش عمل نمایند. الف و لام در کلمه «الدین» الف و لام عهد است؛ یعنى آنچه به همه انبیاى نامبرده وصیت و وحى کرده بودیم این بود که از دینى که براى شما تشریع شده پیروى کنید و در آن تفرقه ننمایید و وحدت آن را حفظ نموده در آن اختلاف نکنید. دینی که تمام نیازهای بشر را در امور و نظام های فردی و اجتماعی و سیاسی بر می آورد. دین اسلام آخرین دین است و دیگر انتظار آمدن دین دیگری را نداریم تا بیاید و بشر را از ظلم و فساد و تباهی نجات بخشد به ناچار روزی فرا خواهد رسید که آیین اسلام قوت و نیرو می گیرد و سراسر جهان را تحت سیطره عدالت و قوانین متقن خود در می آورد( مصباح یزدى، ۱۳۷۰، ج ۱ :۳۳ ـ ۲۸ ). اسلام، دینی یکتاپرستانه و از دین‌های ابراهیمی است. به پیروان اسلام «مسلمان» می‌گویند هم ‌اکنون اسلام از دید شمار رسمی پیروان، در جایگاه دوم در جهان جای دارد. دینی است جهانی و همیشگی و یک سلسله امور اعتقادی و مقررات اخلاقی و عملی است که به کار بستن آنها سعادت و نیکبختی انسان را در دنیا و آخرت تأمین می‌کند. مقررات دین اسلام که از جانب آفریدگار جهان فرستاده شده طوری است که هر فردی از افراد بشر و هر جامعه‌ای از جامعه‌های انسانی که آنها را به کار بندد، بهترین شرایط زندگی و مترقی‌ترین کمال انسانی برایش فراهم خواهد شد. دین اسلام آثار نیکوی خود را به طور مساوی به همه کس و هر جامعه‌ای می‌بخشد و بزرگ و کوچک، دانا و نادان، مرد و زن، سفید پوست و سیاه پوست، شرقی و غربی بدون تفاوت می‌توانند از فواید و مزایای این آیین پاک برخوردار شوند و نیازمندی‌های خود را به نحو احسن و اکمل رفع نمایند، زیرا دین اسلام معارف و مقررات خود را روی پایه آفرینش گذاشته و نیازمندی‌های انسان را منظور داشته به رفع آنها می‌پردازد و فطرت و ساختمان انسان نیز در همه افراد مختلف و نژادهای متفاوت و زمان‌ها یکسان است، زیرا بدیهی است که جامعه انسانی از خاور گرفته تا باختر یک خانواده نوعی است، یعنی همه از نوع انسانند و بزرگ و کوچک، مرد و زن، دانا و نادان، سفید پوست و سیاه پوست آن اعضاء و افراد این خانواده هستند و در اصول و ارکان ساختمان انسانی شریکندو نیازمندی‌های افراد مختلف و نژادهای متفاوت، مشابه است و آیندگان بشر نیز فرزندان و زادگان همین خانواده‌اند و قطعاً وارث حوائج و نیازمندی‌های اینان می‌باشند (جوادی آملی، ۱۳۷۳ : ۹۲).
با بررسى ویژگى هاى شانزده گانه دین اسلام که عبارتنداز: تسلیم محض در برابر پروردگار تبارک و تعالى، جهانى بودن، قیم بودن، در بردارندگى سعادت و کامیابى بشر، کفر به طاغوت و عدم اجبار در پذیرش دین ، اختلاف ستیزى بازگشت ناپذیرى، زمانمندى پذیرش، سهله و سمحه بودن دین، فطرى بودن، جامعیت دین، بخش ناپذیر بودنِ دین و دین دارى، استکبارستیزى، کامل و تمام بودن دین، خوف ستیزى و امنیت ورزى، خلافت دایمى و نهایى گواه آن هستند که دین در ادبیات اسلامى و قرآنى با آنچه در غرب تحت این عنوان مشهور و معروف است بکلى متفاوت است. این دین واضع و متولى معینى دارد. کسى که آن را براى بشریت خواسته است، ضمن آنکه خالق اوست، علیم و حکیم است؛ بنابراین، همه ابعاد بشر را با تمامى پیچیدگى هایش مى شناسد، سعادت او را براى دو جهان (جهان آخرت و جهان دنیا) مى داند به همین روى، ویژگى هاى دین او که دربردارنده سعادت همگى بشریت است، هم سعادت را براى یک حیات جاودان و هم براى یک حیات دنیوى تأمین مى کند. در چنین دین جامعى، مبارزه با فتنه، ظلم و آشوب، استکبارستیزى و هر چیز دیگرى که مانع سر راه هدایت مردم است تدارک دیده شده است. پذیرش و عدم پذیرش آن کاملاً اختیارى است و اجبار و فشارى و حرج و ضررى را براى فرد به همراه ندارد. سود و زیان آن متوجه خود فرد است. با ساخت وجودى بشر هماهنگ است. در خود الگو دارد و مردم مى توانند با تأسى به الگو راه درست را سریع بشناسند و آن را در زندگى خود به کار گیرند. جامع و کامل است، تام و تمام است، خوف ستیز و امنیت ورز است و خلافت دایمى صالحان بشریت را در خود دارد( نمازى،۱۳۸۲ : ۱۸ـ۲۷).
تعریف و تشریح مؤلفه های دینی
الف( شناخت و باور دینی
۱ . شناخت: شناخت به معنای دانش اصول دین یعنی یقین به خدا، آخرت، پیامبران و آگاهی از فروع دین است.(کافی،ج۲،:۵۱).

1. باور: باور به معنای پذیرش، اقرار و تصدیق قلبی به اصول و شرایع دین است . به نظر آرگیل^[۴۳](۲۰۰۰) ، باورها اغلب محوری ترین بعد دینداری محسوب می شوند و مذهبی بودن او را تعیین می کنند . ( کافی، ج۲: ۳۸ – ۳۳).

کسانی که چون مصیبتی به آنان رسد، می‌گویند ما از آنِ خدا هستیم و به سوی او باز می‌گردیم.
این دستور الهی است که اگر مصیبتی برانسان نازل شد باید به خداوند پناه برد و تنها پایدار ی در یاد الهی می‌تواند انسان را آرام کند.
یا أیُّها الَّذینَ ءآمَنُوا إذا لَقیتُم فِئَهً فَاثبُتُوا وَاذکُروا اللهَ کَثیراً لَعَلَّکُم تُفلِحُونَ
ای کسانی که ایمان آورده اید، چون با گروهی برخورد می کنید پایداری ورزید و خدا را بسیار یاد کنید ، باشد که رستگار شوید.

یاد خداهنگام به خود آمدن
اگر قلب انسان سخت شود هیچ موجودی نمی‌تواند آن را در برابر پروردگار خاضع و خاشع نماید زیرا طبق قرآن کریم برخی انسان‌ها قلب هایشان مانند سنگ است بلکه از سنگ هم سخت ترند، زیرا برخی سنگ ها از ترس الهی هبوط کرده و برخی شکاف می خورند تا جویی از درون آن جاری شود ؛ولی درون این انسان‌ها در برابر پروردگارشان هیچ تغییری نمی‌کند .
وَ الَّذینَ إِذا ذُکِرُوا بِایاتِ رَبِّهِم لَم یَخِرُّوا عَلَیها صُمّاً وَعُمیاناً
و کسانی‌اند که چون به آیات پروردگارشان تذکّر داده شوند ،در برابر آن چون کران و کوران نباشند.

یاد خدا در همه احوال
این‌ها آیات نمونه‌ای از آیات الهی هستند که به یادآوری خداوند متعال در همه احوال سفارش کرده‌اند. چرا که انسانی سعادتمند می‌شود که به ریسمان الهی چنگ زند و طبق قرآن کریم همه انسان‌ها خسران زده‌اند به جز کسانی که ایمان دارند و عمل صالح انجام می‌دهند که این دو کار مستلزم یک پشتوانه‌ای است که از درون شخص نشأت می‌گیرد و آن چیزی نیست جز توحید خالص. کسی که تربیت توحیدی شده و آن را در درونش نیز نهادینه کرده باشد حتما سعادتمند خواهد شد.
وَاذکُر رَبَّکَ فِی نَفسِکَ تَضَرُّعاً وَخیفَهً وَدونَ الجَهرِ مِنَ القَولِ بِالغُدُوِّ وَالأَصالِ وَلا تَکُن مِنَ الغافِلینَ
ودر دل خویش پروردگارت را با تضرع و ترس، بی صدای بلند، در ابتدا و انتهای روز یاد کن و از غافلان مباش.
فَإِذا أَفَضتُم مِّن عَرَفاتٍ فَاذکُرُوا اللهَ عِندَ المَشعَرِالحَرامِ
چون از عرفات کوچ نمودید، خدا را در مشعر الحرام یاد کنید.
وَسَبِّح بِالعَشِیِّ وَالإبکار
و شبانگاه و بامدادان [او را] تسبیح گوی.
دسته‌ای از این آیات مستقیماً بر ذکر درونی و قلبی تأکید می‌کنند و دسته‌ای دیگر به ذکر لفظی سفارش می‌نمایند که ذکر درونی را نیز به دنبال دارد. در هر حال منظور قرآن تکرار الفاظ نیست، بلکه منظور این است که در مراحل مختلف زندگی ذهن انسان پیوسته متوجه خداوند باشد.

آثار یاد خدا
گفتیم یاد خدا به این معناست که انسان وجود خداوند را همواره در زندگی خود احساس کند. یاد خداوند متعال آثار مهمی در شخصیت انسان مؤمن دارد که عبارت است از:

1. 1. 1. اینکه انسان احساس کند خداوند مراقب کارها و رفتارهای اوست .این احساس انگیزه ای بسیار قوی برای پایبندی به حدود الهی و احکام شرعی در انسان به وجود آسمان‌ها. امام صادق (علیه السلام) فرمود:

      (( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

مِنْ أَشَدِّ مَا فَرَضَ‏ اللَّهُ عَلَى خَلْقِهِ ذِکْرُ اللَّهِ کَثِیراً ثُمَّ قَالَ لَا أَعْنِی سُبْحَانَ اللَّهِ وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ وَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَ اللَّهُ أَکْبَرُ وَ إِنْ کَانَ مِنْهُ وَ لَکِنْ ذِکْرَ اللَّهِ عِنْدَ مَا أَحَلَّ وَ حَرَّمَ فَإِنْ کَانَ طَاعَهً عَمِلَ بِهَا وَ إِنْ کَانَ مَعْصِیَهً تَرَکَهَا.
از مهم‌ترین اموری که خداوند بر آفریدگانش واجب گردانید ه، بسیار یاد کردن خداست. سپس فرمود:
منظورم ذکر “سبحان الله و الحمدلله و لاإله إلّا الله و الله اکبر” نیست، هرچند اینها نیز یاد خداست، بلکه منظورم یاد خدا هنگام روبرو شدن با حلال و حرام است، اگر کاری اطاعت خداوند، باشد انجام دهد و اگر نافرمانی باشد، رها کند.
این روایت آشکارا بیان می‌کند معنای صحیح ذکر این است که انسان در درون خویش خدا را با تضرع و ترس یاد کند هر چند ذکر زبانی نیز از نظر تربیتی دارای آثار مهمی است.
۲٫دل نبستن به موجودات مادی و محدود و ارتباط درونی خداوند در همه مراحل زندگی در شخصیت مسلمان، سر افرازی و عزّت پدید آسمان‌ها. این حالت از بزرگ ترین ویژگی های شخصیّتی و ذاتی یک مسلمان به شمار می‌رود، چرا که هر کس شیرینی یاد خدا را بچشد و وجود او را در زندگی او حس کند ، در برخورد با مسائل جزئی و کم ارزش زندگی که فکر مردم را به خود مشغول کرده رقابت و نزاع آنان را بر می انگیزد –احساس عزّت و برتری می‌کند .
۳٫بی‌اعتنایی و عدم وابستگی به دنیا حالت دیگری در شخصیت انسان مسلمان پدید آسمان‌ها که اطمینان، آرامش روانی و متانت به معنای اخلاقی آن خوانده می‌شود؛ خداوند متعال فرموده است:
أَلَذینَ ءامَنُوا وَتَطمَئِنُّ قُلُبُهُم بِذِکرِ اللهِ ألا بِذِکرِ اللهِ تَطمَئِنُّ القُلوبُ
همان کسانی که ایمان آورده‌اند و دل هایشان به یاد خدا آرام می‌گیرد .آگاه باشید که با یاد خدا دل ها آرامش می‌یابد.
علت اینکه انسان با یاد خداوند متعال آرامش و اطمینان می‌یابد، این است که ارتباط عاطفی و درونی با مبانی ثابت و تغییرناپذیر، آسایش و آرامش روانی برای شخصیت انسان به ارمغان آسمان‌ها، اما اگر انسان در پی امور نا پایدار و گذرا باشد، همواره نگران از دست دادن آنها یا در هراس از رو به رو شدن با یک پیش آمد ناخواسته است و در نتیجه دچار ترس، نگرانی، ناراحتی، و پریشانی می‌گردد. انسان مؤمن خود را از وابستگی به دنیا این آزاد کرده و به ارزش‌های ناپایدار و زودگذر آن بی‌اعتناست و با خداوند متعال ارتباط قلبی و روحی دارد. روشن است وقتی انسان از نظر روحی و عاطفی به یک منبع پایدار و ثابت متّصل باشد طبیعتاً آرامش و اطمینان پیدا می‌کند:
یاأیَّتُها النَّفسُ المُطمَئِنَّهُ ارجَعِی إلی رَبِّکِ راضِیَهً مَرضیَّهً فَالدخُلی فی عِبادِی وَادخُلی جَنَّتِی
ای نفس مطمئنه خوشنود و پسندیده به سوی پروردگارت باز گرد و در میان بندگان من در آی و در بهشت من داخل شو.
إنَّ الإنسانَ خُلِقَ هَلوعاً إذا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزوعاً إذا مَسَّهُ الخَیرُ مَنوعاً إلَّا المُصَلِّینَ
به راستی که انسان بسیار آزمند و بیتاب خلق شده است چون صدمه ای به او رسد عجز و لابه کند و چون خیری به او رسد بخل ورزد مگر نماز گذاران.

بدرفتاری روانی زیر بنای همه انواع بد رفتاری هاست بنابراین انواع خشونت جسمی، عاطفی و جنسی را می توان به منزله اشکال حاد اعمال سلطه و کنترل تلقی کرد (کمپ،۱۹۹۸ به نقل از نادری، حیدری، حسین زاده مالکی).

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

مفهوم کلانی که تبیینی عینی از دریافت و نگرش زنان نسبت به خودشان و مسایل مربوط به آنها به دست می دهد جامعه پذیری جنسیتی ست فرآیندی که در ضمن آن زنان با الگوهای رفتاری، هنجارها و جهت گیری های فرهنگی آشنا می شوند به تدریج نگرش ها و رفتار اجتماعی مناسب را فرا می گیرند و برای زندگی آینده آماده می شوند (وردی نیا و همکاران ۱۳۸۹).
ویژگی های متفاوتی که هر جامعه بر اساس جنسیت از افراد آن انتظار دارد که دارای آن باشد محصولی از فرایند اجتماعی شدن جنسی ست که بر اساس آن مردان برای مردانگی و زنان برای زنانگی مطابق با تعریف های موجود در هر جامعه اجتماعی می شوند (اسکانزونی، ۱۹۸۸).
نگرش های به لحاظ اجتماعی پذیرفته شده ازسوی جامعه زنان را به پذیرش، تحمل و برخورد انفعالی نسبت به خشونت وا می دارد؛ آموزه های درونی شده ای که پرخاشگری مردان و فرمان برداری و سکوت زنان را مشروعیت می بخشد (وردی نیا و همکاران،۱۳۸۹).
جنس ناشی از طبیعت زیستی است اما انتساب ضعف و ناتوانی به آن یا برخورد خشونت آمیز نهادینه با این پدیده ناشی از فرهنگ است فرهنگ متضمن انتساب صفات نمادین به امور و اشیاء است و ابزارها و وسایل مورد نیاز زندگی را در متن مناسک و آداب و رسوم و باورها و نهادها و معارف و زبان و نظایر آن حفظ می کند کودک این فرهنگ را از جهان اطراف می آموزد زیرا زبان و الگوهای رفتاری را به اتکای ضمانت های اجرایی شان درونی می سازد از طریق فرهنگ است که جامعه پایدار می ماند (وایت،۱۹۵۹ به نقل از محمدی اصل).
فیزیولوژی نیست که می تواند ارزش ها را بنیان نهد اصول زیست شناسی غا لبا همان ارزش هایی را در بر میگیردکه فرد به آنها می بخشد اگر احترام یا ترسی که زن برمی انگیزد مانع از استفاده از خشونت در قبال او شود آن وقت برتری عضلانی نر منبع قدرت نخواهد بود اگر عرف آن گونه که در میان برخی قبایل سرخپوست دیده می شودبر آن جاری باشد که دختران برای خود شوهر انتخاب کنند حالت تهاجمی جنس نر دیگر هیچگونه امتیازی برای او شناخته نمی شد (دوبوار، ۱۹۸۶).
افکار و ارزش ها و کنش ها و عواطف همچون سیستم عصبی مان از فرهنگ نشات می گیرد خشونت نقشی است که به ظرفیت آدمی در متن نظام اجتماعی واگذار می شود وضعیت نقش در جامعه همچون کلمه در متن است که بر حسب قالبی فرهنگی بر کنش موثر می افتد و انگیزش و هدف و تاثیر آن را معین می کند مراحل انجام کنش همچون ایفای نقش بر صحنه رفته رفته معنای تکمیلی می گیرد و کنشگران می توانند آن را در حین اجرا یا بیان توصیف کنند (محمدی اصل، ۱۳۸۸).
وقتی کودکان با انگ های جنسیتی، اشیا و فعالیت ها را طبقه بندی می کنند از این برچسب ها به عنوان راهنمایی برای تمایلات و انتظاراتشان از دیگران استفاده می کنند مارتین و همکاران (۱۹۹۵) این فرایند را این گونه توضیح می دهند که یک دختر این طور نتیجه گیری می کند که عروسک چیزی است که معمولا دختران آن را می پسندند من یک دختر هستم بنابراین احتمالا من بازی با عروسک را دوست خواهم داشت در چنین مواقعی این گونه استدلال به راحتی آموخته شده و به طور خودکار بدان استناد می شود این تعقل جنسیت محور که از سوی کودکان خردسال استفاده می شود بدین معنی ست که آنچه یک جنس می پسندد جنس دیگر نمی پسندد یا آنچه که فردی از یک جنس می پسندد سایر افراد آن جنس نیز آن را می پسندند کودکان با زمینه های مشابه ای که در معرض پیام های فرهنگی یکسان قرار می گیرند تمایل به پذیرش محتوای آنچه را که از ارتباطات جنسی دارند و از آن اطلاعات برای سازماندهی دنیای اجتماعی خود استفاده می کنند دارند (مارتین و همکاران، ۱۹۹۵).
به نظر می رسد کلیشه های جنسیتی بین کودکان ۸-۵ ساله بیشتر تثبیت شده باشد دوره ای که مک کوبی (۱۹۹۸) از آن به عنوان جنسیت گرایانه ترین دوره زندگی یاد می کند.
در تحقیق لوبن (۱۹۷۶) در میان شش مطلب کتابهای غیر درسی، حتی یک مادر شاغل پیدا نشد این بررسی تمایز آشکار و انعطاف ناپذیری را در میان کارهای خانه (زنانه) و خارج از خانه (مردانه) نشان داد این مطالب دنیایی واقعی پر از زن و دختر را تصویر می کرد که مشغول کارهای خانگی بودند و به گفته ریم(۱۹۸۷) چنین مطالبی باورهایی در دختر و پسر ایجاد می شود که تقسیمات خشک را درست می پندارند و این کلیشه ها تحکیم و تایید می شوند.(لوبن، ۱۹۷۶ به نقل ازکرمانی فاروب۱۳۷۸).
در بین تمایزات موجود در جوامع انسانی، تمایزات جنسیتی، عینی ترین و گسترده ترین نوع تمایزات است این تمایزات اگرچه در بنیان های خود، تمایزی بیولوژیک است آن چه آن را امروز در کانون توجه بسیاری از مکاتب و نظریه هایی اجتماعی و فلسفی قرار داده است، معنای اجتماعی آن است. در کشور ما نیز در سال های جنگ به سبب وجود دشمن خارجی مرد و زن همه دست بکار شده بودند و زنان اگر نگوییم حضوری فعال تر از مردان داشتند ولی چیزی کمتر از آنها هم نبودند و این علی رقم وجود فرهنگ مرد سالار بود جنگ باعث شده بود که زنان از لاک سنتی خویش بیرون بیایند و در سرنوشت خویش مشارکت جدی داشته باشند ولی با این حال در ادبیات داستانی کودکان آن سال ها مانند بچه های ایستگاه، زنان در سایه حوادث زندگی می کنند و اگر گاهی صحبت از زنی به میان می آید یا در حال ناله و نفرین و غصه خوردن است مانند مادر قهرمان قصه احمد و یا زهرا، خواهر احمد که هیچ حضور فعالی در داستان ندارد در حالی که احمد تمام داستان را پر کرده (کرمانی فاروب، ۱۳۷۸).
از آنجا که سلامتی زناشویی و روانی زنان و مردان نکته ای حائز اهمیت است چرا که بر روند خانواده تاثیر می گذارد و محققان راجع به ازدواج از این نکته مهم که ازدواج جنسیتی بوده است غافل شده اند (برنارد، ۱۹۷۲).
بر اساس نظریه جامعه پذیری جنسیت (فایرستون و همکاران، ۲۰۰۳) فرایند جامعه پذیری، گرایش ها و هویت جنسیتی را در خانواده درونی کرده و آن را به فرزندان انتقال می دهد و باعث دائمی شدن سلطه مرد و مطیع بودن زن می شود چرا که

جدول ۴-۱۰ تحلیل واریانس مولفه «نوآوری» ۱۱۰
جدول۴-۱۱ تحلیل رگرسیون ۱۱۰
فهرست شکل‌ها
شکل‏۲‑۱: انواع کارآفرینی ۱۴
شکل ۲- ۲: پنج رکن اصلی سازمان منبع: (مینتزبرگ، ۱۹۵۳: ۱۱) ۵۹
شکل ۲- ۳: تفاوت ساختارهای مکانیکی و ارگانیکی منبع: (رابینز، ۱۳۸۷: ۳۱۳) ۶۰
شکل ‏۲‑۴- عوامل موفقیت کارآفرینی استراتژیک (ایکولز و کریستوفر، ۱۹۹۸) ۶۲
شکل ‏۲-۵- ابعاد یا متغیرهای سازمانی (سالاریان زاده، ۱۳۸۰) ۶۳
فصل اول
کلیات پژوهش
مقدمه
امروزه کارآفرینی به یکی از حوزه‌های مهم پژوهش بین رشته ای تبدیل شده است. بسیاری از رشته‌ها نظیر اقتصاد، مدیریت، روان شناسی و جامعه شناسی در حال آزمون مدل‌ها و نظریه هایی برای شناخت عوامل رشد و توسعه کارآفرینی در جوامع هستند. از این رو پژوهش در کارآفرینی رشد چشمگیری طی دو دهه اخیر داشته است و رویکرد‌های مختلفی برای آن ارائه شده است. یکی از این رویکردها «کارآفرینی استراتژیک» است که از کاربست نظریه‌های مدیریت استراتژیک در حوزه کارآفرینی به وجود آمده است. بررسی تاثیرات کارآفرینی استراتژیک و عوامل موثر بر آن یکی از مهمترین دغدغه‌های پژوهشگران به شمار می‌رود. پژوهش حاضر نیز به دنبال بررسی تاثیر ساختار سازمانی و ترتیبات آن بر کارآفرینی استراتژیک است. در این پژوهش مفهوم کارآفرینی استراتژیک و ابعاد آن بررسی شده و نحوه اثر گذاری ساختار سازمانی بر آن از طریق روش‌های آماری آزمون خواهد شد.

( اینجا فقط تکه ای از متن پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

بیان مسئله پژوهش
کارآفرینی به عنوان راهبردی اثربخش برای توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها شناخته شده است. کارآفرینی فرآیندی پیچیده، بلندمدت و فراگیر است که البته نقش مهمی در رشد و توسعه اقتصادی کشورها دارد به طوری که امروزه این مقوله به عنوان استراتژیک‏ترین و مهم‏ترین ابزار توسعه اقتصادی جوامع پیشرفته شناخته شده است(خبرگزاری اقتصادی ایران، ۱۳۸۷).کارآفرینی و نوآوری مرکز فرایند خلاق در اقتصاد به منظور رشد اقتصادی، افزایش سودآوری و ایجاد اشتغال است. اشتغال و پیچیدگی‏های آن در جهان پرشتاب امروز توجه بسیاری از سیاستگذاران، دولتمردان و کارشناسان را به خود جلب نموده است(ضیایی بیگدلی، ۱۳۸۲)
به هر حال، کارآفرینی برای توسعه شرکت‏های کوچک و متوسط برای بدست‏آوردن مزیت رقابتی نیاز دارند تا روی موضوعات سازمانی، توسعه کارآفرینی استراتژیک و نوآوری تمرکز کنند.
کارآفرینی استراتژیک، هماهنگی جنبه‏ه ای استراتژیک و کارآفرینی در ایجاد، توسعه و عمل در نظر گرفته شده برای به دست آوردن مزایای رقابتی است.(پاجاپتی، ۲۰۰۸)^[۱]کارآفرینی استراتژیک از ترکیب مشخصه‏ های استراتژی و کارآفرینی نتیجه می‏شود. در واقع سازمان، مشخصه‏ های جستجو- محور را با مشخصه‏ های کاربرد- محور ترکیب می‏کند تا جریان دائمی از نوآوری به وجود آورد و از نظر فناوری سرآمد رقبای خود باقی بماند. به این ترتیب، کارآفرینی استراتژیک با فعالیتهایی مرتبط است که شرکت مایل است به منظور به کارگیری نوآوری‏های ناشی از تلاش‏ها برای جستجوی مداوم فرصت‏های مبتنی بر نوآوری(یعنی شکل‏های جدید سازمانی، محصولات جدید، فرآیندهای جدید و غیره) انجام دهد. توانایی برای پیش‏بینی و سپس پاسخ مناسب به تغییر محیط یکی از نتایج مهم کارآفرینی استراتژیک کارآمد است. در واقع از گذرگاه کارآفرینی استراتژیک، سازمان می‏تواند به نوآوری و به کارگیری آن به عنوان منبع مزیت‏های رقابتی پایدار و عکس‏‏العمل مؤثر به تغییرات پیوسته محیطی اعتماد کند. اجرای کارآمد کارآفرینی استراتژیک شرکت‏ها و سازمان‌ها را متوجه این امر می‏کند که انطباق با تغییرات مستلزم آرایشی از تازگی به صورت نوآوری‏ها است.
استقرار موفق کارآفرینی استراتژیک در سازمان‌ها، سبب ایجاد ساختاری درسازمان می‏شود که به گونه‏ای سازمان و اعضای آن را مجهز به قابلیت‌های خاص و منحصر به فرد می‏کند. به بیان دیگر، پیاده سازی مؤلفه‏هایی از قبیل رهبری کارآفرینانه و فرهنگ کارآفرینانه، قالب ذهنی کار آفرینانه، مدیریت استراتژیک منابع و فراهم آوردن زمینه‏ای برای ایجاد نوآوری و به کارگیری خلاقیت، ناگزیر سازمان را در مسیری قرار می‏دهد که در آن اعضای سازمان در فضایی مناسب تمامی قابلیت‌های بالقوه خود را شکوفا می‏ نمایند و در نتیجه آن سازمان نیز مجهز به قابلیت‌های مورد نیاز خواهد شد.(احمدپور داریانی و مقیمی، ۱۳۸۷).
سازمان‌هایی می‏توانند نوآوری را در تمام انواع و ابعاد، در مورد پیاده کنند که دارای قابلیت‏های نوآوری باشند. در واقع برای اینکه سازمان، سازمانی نوآور باشد لازم است خود رابه قابلیت‏های نوآوری مجهز کند و شایستگی‏های خود را در زمینه‏های مربوطه توسعه دهد.
یکی از راه‏های توسعه قابلیت‌های نوآوری در سازمان، پیاده سازی کارآفرینی استراتژیک است. کارآفرینی استراتژیک همانگونه که از نام آن پیداست، تلفیق کارآفرینی و مدیریت استراتژیک است. محققان این حوزه با بیان اینکه کارآفرینی در واقع بگونه‏ای مهارت در شناسایی فرصت‏های کسب و کار است و مدیریت استراتژیک نیز در واقع مهارت در بهره‏گیری از فرصت‏های شناسایی شده است، عنوان می‏کنند که با تلفیق این دو مهارت و اجرای کارآفرینی استراتژیک در سازمان‌ها، شرکت‌ها می‏توانند با شناسایی فرصت‏ها(کارآفرینی) و برنامه‏ ریزی و بسیج امکانات برای بهره‏برداری از این فرصت‏ها (مدیریت استراتژیک) خود را در یک جایگاه برتر در بازار و در مقایسه با رقبا قرار دهند.
جهاد دانشگاهی نیز به مانند سایر سازمان‌ها و شرکت‏ها با توجه به قرارگرفتن در محیطی رقابتی، ناچار است که به سازمانی کارآفرین تبدیل شود تا بتواند از فرصت‏‏های محیطی بهره برداری کند. در واقع ترویج کارآفرینی استراتژیک می‏تواند مزیت‏های رقابتی برای جهاد دانشگاهی خلق کند.
اما مسأله ای که در پژوهش کنونی مورد بررسی قرار می‏گیرد نقش ساختار سازمانی جهاد دانشگاهی در دستیابی به این هدف است. ساختار سازمانی براساس مدل رابینز(۲۰۱۳)^[۲]دارای سه بعد رسمیت، پیچیدگی و تمرکز است. هر کدام از این ابعاد بر سایر جنبه‏ه ای سازمانی بسیار تأثیرگذار هستند. هدف از پژوهش کنونی آن است که تأثیر ابعاد ساختار سازمانی بر ابعاد کارآفرینی استراتژیک در جهاد دانشگاهی آزمون شود. نتایج این تحقیق به مدیران جهاد دانشگاهی کمک می‏کند تا به درک مناسبی از رابطه این متغیرها و شیوه ارتقای کارآفرینی استراتژیک در واحدهای زیر مجموعه خود دست یابند.
اهداف پژوهش
هدف اصلی:
تعیین میزان رابطه بین ابعاد ساختار سازمانی و کارآفرینی استراتژیک در واحدهای جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران
اهداف فرعی:
اهداف فرعیتحقیق به ترتیب زیر هستند:

1. 1. شناسایی رابطه بین رسمیت و کارآفرینی استراتژیک

1. 1. شناسایی رابطه بین پیچیدگی و کارآفرینی استراتژیک

1. 1. شناسایی رابطه بین تمرکز و کارآفرینی استراتژیک

سوال‌های پژوهش
سوال اصلی پژوهش
آیا بین ساختار سازمانی وکارآفرینی استراتژیک در واحدهای جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران ارتباط وجود دارد؟
سوال‌های فرعی پژوهش

1. 1. آیا رسمیت با کارآفرینی استراتژیک در واحدهای جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران ارتباط دارد؟

1. 1. آیا پیچیدگی با کارآفرینی استراتژیک در واحدهای جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران ارتباط دارد؟

1. 1. آیا تمرکز با کارآفرینی استراتژیک در واحدهای جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران ارتباط دارد؟

1. 1. ابعاد ساختار سازمانی به چه میزان برکارآفرینی استراتژیک در واحد‌های جهاد دانشگاهی مستقر در شهر تهران تأثیر دارند؟

ضرورت انجام پژوهش
درجهان دانش محورکنونی، فعالیت کارآفرینی به عنوان یک پیش نیاز، کلید موفقیت و به دست آوردن مزیت رقابتی است. محیط اقتصادی متلاطم وآشفته امروزی نیازبه انعطاف پذیری، نوآوری وتوسعه رویکردهای استراتژیک و خلاق دارد و جوامع در مسیر تطبیق خود با این تغییرهای اجتناب­ناپذیر، ناگزیر از تقویت فرآیندهای نوآوری و خلاقیت هستند؛زیرا اقتصادهای غیرخلاق وغیر نوآور به مرور زمان، یا از دور خارج می‌شوندیا مجبور می­گردند برای بقای خویش، سیستم فعالیت­­ها و عملکرد خود را اصلاح کنند. در کشورهای مختلف، توجه خاصی به کارآفرینی و کارآفرینان می­ شود. تقویت کارآفرینی و ایجاد بستر مناسب برای توسعه آن از ابزار پیشرفت اقتصادی کشورها و به ویژه کشورهای در حال توسعه در نظر گرفته می­ شود؛ چراکه «براساس بیانیه جهانی کارآفرینی، یک همبستگی قوی میان رشد اقتصاد ملی و سطح فعالیت کارآفرینانه ملی و سازمانی وجود دارد.»(آرچی بونگ، ۲۰۰۴)
کارآفرینی به طور عام و کارآفرینی استراتژیک به طور خاص نه فقط در بخش اقتصادی، که در تمامی حوزه ها بایستی مورد تامل و تاکید قرار گرفته و به عنوان یکی از مهمترین عوامل موثر بر توسعه همه­جانبه کشور مطالعه و بررسی شود. چگونگی و انواع آن، عوامل موثر بر آن، پیامدهای آن و دیگر مسائل و موضوعات مرتبط با آن باید با دقت نظر و به طور مبسوط مورد مطالعه قرار گیرد و براساس مطالعات صورت گرفته اقدامات مقتضی انجام شود.
البته کارآفرینی استراتژیک علاوه بر تاثیراتی که می ­تواند در سطح کلان بر روند توسعه­ای یک کشور به همراه داشته باشد، پیامدهای مثبت دیگری نیز در حوزه ­های مختلف اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی در پی دارد که از میان آنها می­توان به پیامدهایی چون کاهش بحران بیکاری، فرارمغزها، نابهنجارهای اخلاقی، ارتقای فرهنگ جامعه، افزایش شادی و نشاط در میان افراد جامعه، بسط عدالت و کاهش نابرابری­های اقتصادی و اجتماعی اشاره کرد.
علاوه بر پیامدهایی که کارآفرینی استراتژیک در سطح خرد و کلان بر پیکر جامعه می­ گذارد و همین امر ضرورت پرداختن به آن را بیش از پیش مسّجل می­سازد، باید از فایده اینگونه مطالعات بر خودِ مقوله کارآفرینی و ارتقای کمی و کیفی آن سخن گفت. می­توان با تحقیق و پژوهش درباره کارآفرینی استراتژیک و مراحل مختلف آن، عوامل موثر بر آن، محیط مناسب برای آن و… میزان افراد و سازمان‌هایی را که در این راه به موفقیت می­رسند، افزایش داد و در نهایت می­توان با به کارگیری نتایج تحقیقات انجام شده، فرایند انتخاب‌و پرورش‌کارآفرینان‌را آسان‌تر، کم‌هزینه‌تر و اثر بخش‌تر از راه سعی‌و خطا کرد.
با توجه به این که جهاددانشگاهی سازمانی است که تاکنون در همه زمینه ­های اقتصادی، فنی و مهندسی، اجتماعی، فرهنگی و پزشکی به کار علمی و تولید ثروت برای کشور پرداخته است و محصولات و خدمات این سازمان قابل رقابت با مراکز علمی کشور و حتی مراکز معتبر جهانی می­باشد و از آنجا که نوع کار جهاددانشگاهی وجود نوآوری در روش­ها را ایجاب می­ کند لذا پرداختن به کارآفرینی استراتژیک در این سازمان و ارتباط آن با ساختار سازمانی موجود آن ضروری به نظر می­رسد چرا که نتایج تحقیق نشان خواهد داد که آیا برای موفقیت بیشتر در زمینه کارآفرینی استراتژیک ساختار سازمانی موجود مناسب است یا نیازمند تغییراتی در این زمینه هست. پرداختن به کارآفرینی استراتژیک در جهاددانشگاهی می ­تواند مقدمه­ای باشد بر تحلیل علمی و دقیق کارآفرینی در کشور و عوامل موثر بر این نوع از کارآفرینی، از این رو انجام مطالعه­ ای مستقل در این باب ضروری و موجه به نظر می ­آید، به ویژه آنکه در این تحقیق تاکیدی ویژه بر ساختار سازمانی صورت می­گیرد و از این­رو می­توان از نتایج به دست آمده از این تحقیق در تبیین و تحلیل پدیده کارآفرینی استراتژیک در سازمان‌های کشور و ارتباط آن با ساختار سازمانی پرداخت.
تعاریف مفهومی و عملیاتی متغیرها